Chợ giá – Sau nhiều năm củng cố vị thế tại thị trường trong nước, ngày càng nhiều thương hiệu Việt bắt đầu tăng tốc vươn ra nước ngoài, mở rộng hiện diện trong các lĩnh vực từ thực phẩm, đồ uống, thời trang đến bán lẻ và hàng tiêu dùng. Quy mô doanh nghiệp ngày càng lớn, nền tảng thị trường nội địa được củng cố cùng nhu cầu tìm kiếm động lực tăng trưởng mới đang thúc đẩy làn sóng mở rộng ra quốc tế. Dù vậy, để đứng vững tại những thị trường mới, doanh nghiệp Việt vẫn phải giải quyết nhiều bài toán về xây dựng thương hiệu, thích ứng với thị hiếu người tiêu dùng bản địa và cạnh tranh với những đối thủ đã có chỗ đứng lâu năm.
Doanh nghiệp Việt đồng loạt tìm đường ra thị trường quốc tế
Sau nhiều năm tập trung phát triển tại thị trường nội địa, một số thương hiệu tiêu dùng Việt Nam đang đẩy mạnh chiến lược vươn ra nước ngoài bằng những bước đi cụ thể hơn. Đáng chú ý, thay vì chỉ xuất khẩu sản phẩm hoặc dựa vào hệ thống phân phối của đối tác bản địa, nhiều doanh nghiệp đã chủ động đầu tư cửa hàng, xây dựng mạng lưới kinh doanh và tiếp cận trực tiếp người tiêu dùng quốc tế.

Theo Nikkei Asia, Vinamilk (doanh nghiệp sữa có lịch sử 50 năm), chuỗi bán lẻ mỹ phẩm Hasaki và nhà sản xuất socola thủ công Maison Marou là những thương hiệu tiêu dùng Việt Nam vừa ghi dấu bước tiến đáng chú ý trong năm nay khi khai trương các cửa hàng độc lập đầu tiên ở nước ngoài.
Cụ thể, Vinamilk đã mở 2 cửa hàng tại Phnom Penh (Campuchia), Hasaki lựa chọn bang California (Mỹ) với 2 cửa hàng, trong khi Maison Marou đưa sản phẩm vào một gian hàng tại sân bay Changi của Singapore.
Những bước đi này phản ánh sự thay đổi trong chiến lược quốc tế hóa của doanh nghiệp Việt Nam. Thay vì chỉ đưa hàng hóa ra nước ngoài thông qua các nhà phân phối, doanh nghiệp đang chủ động hiện diện tại thị trường mục tiêu, trực tiếp xây dựng nhận diện thương hiệu và kiểm soát trải nghiệm mua sắm của khách hàng.
Xu hướng này không chỉ giới hạn ở một vài doanh nghiệp mà còn có sự tham gia của nhiều thương hiệu trong lĩnh vực thực phẩm, đồ uống như Highlands Coffee, Cộng Cà Phê, Trung Nguyên Legend, Pizza 4P’s, cùng các thương hiệu thời trang và làm đẹp như Chautfifth, Cara Club hay Cocoon.
Động lực cho quá trình mở rộng này phần nào đến từ sự phát triển mạnh của thị trường tiêu dùng trong nước. Theo số liệu được Nikkei Asia đưa ra, quy mô ngành bán lẻ Việt Nam đã tăng hơn gấp đôi kể từ năm 2015, với tổng doanh thu đạt 273 tỷ USD vào năm 2025. Thị trường nội địa phát triển không chỉ giúp doanh nghiệp tích lũy nguồn lực tài chính mà còn tạo điều kiện hoàn thiện mô hình kinh doanh, mở rộng mạng lưới và xây dựng tệp khách hàng trước khi bước ra thị trường quốc tế.
Cùng với sự trưởng thành của các thương hiệu trong nước, hoạt động đầu tư ra nước ngoài của doanh nghiệp Việt Nam cũng ghi nhận những chuyển động đáng chú ý. Năm 2025, tổng vốn đầu tư ra nước ngoài vượt 1 tỷ USD. Trong đó, lĩnh vực thương mại bán buôn và bán lẻ, bao gồm cả hoạt động sửa chữa ô tô và xe máy, đạt 131 triệu USD.
Dù quy mô đầu tư vẫn thấp hơn một số nền kinh tế trong khu vực như Thái Lan và Indonesia, dòng vốn ra nước ngoài của Việt Nam đã tăng gấp đôi trong 10 năm qua. Đáng chú ý, tốc độ tăng trưởng kép hằng năm trong giai đoạn 2022-2025 đạt 31%, cao hơn đáng kể so với các nước láng giềng. Những con số này cho thấy doanh nghiệp Việt Nam đang từng bước chuyển từ vai trò nhà xuất khẩu hàng hóa sang chủ động đầu tư, xây dựng thương hiệu và khai thác thị trường tại nước ngoài.
Từ thị trường nội địa đến tham vọng xây dựng thương hiệu toàn cầu
Việc các thương hiệu Việt Nam mở rộng hoạt động ra nước ngoài thực tế không phải xu hướng mới. Tuy nhiên, điểm đáng chú ý hiện nay là tốc độ triển khai và mức độ chủ động của doanh nghiệp ngày càng tăng, khi nhiều thương hiệu không còn chỉ dừng ở xuất khẩu sản phẩm mà đã bắt đầu xây dựng sự hiện diện trực tiếp tại các thị trường quốc tế.
Trong suốt nhiều năm, phần lớn doanh nghiệp tư nhân Việt Nam vẫn ưu tiên khai thác thị trường trong nước. Khu vực kinh tế tư nhân phát triển mạnh cùng công cuộc Đổi mới từ năm 1986, sau đó tiếp tục được thúc đẩy bởi những cải cách về môi trường kinh doanh, trong đó có việc ban hành Luật Doanh nghiệp lần đầu vào năm 2000.
Các tập đoàn lớn như Vingroup và Masan cũng đã trải qua nhiều thập kỷ phát triển, nhưng phần lớn hoạt động kinh doanh ban đầu vẫn tập trung tại Việt Nam. Trong khi đó, những doanh nghiệp khu vực như Tập đoàn CP của Thái Lan hay Jollibee của Philippines đã bắt đầu mở rộng hoạt động bán lẻ và tiêu dùng ra thị trường quốc tế từ thập niên 1980. Điều này cho thấy nhiều thương hiệu Việt Nam bước vào cuộc đua quốc tế muộn hơn các đối thủ trong khu vực.
Và Vingroup là một ví dụ. Tập đoàn này chỉ có bước mở rộng quốc tế đáng kể đầu tiên trong lĩnh vực bán lẻ vào năm 2022, khi khai trương các showroom ở nước ngoài cho thương hiệu ô tô VinFast.
Dù khởi đầu muộn, VinFast đã nhanh chóng mở rộng hiện diện, xây dựng hơn 150 showroom quốc tế tại 3 châu lục trong vòng 4 năm, đồng thời phát triển các nhà máy sản xuất tại Ấn Độ và Indonesia.
Năm 2026, doanh nghiệp đặt mục tiêu bán 100.000 ô tô tại các thị trường ngoài Việt Nam, tương đương khoảng 1/3 mục tiêu doanh số toàn cầu trong năm. Đây là một trong những trường hợp thể hiện rõ tham vọng đưa thương hiệu Việt tham gia sâu hơn vào thị trường quốc tế, thay vì tiếp tục phụ thuộc chủ yếu vào sức mua nội địa.
Trong lĩnh vực thực phẩm và đồ uống, một số thương hiệu đã bắt đầu hành trình quốc tế hóa từ sớm hơn. Highlands Coffee gia nhập thị trường Philippines năm 2012, sau khi tập đoàn thức ăn nhanh Jollibee Foods mua lại 50% cổ phần công ty mẹ Superfoods Group. Dù hiện sở hữu hơn 1.000 cửa hàng tại Việt Nam, thương hiệu này chưa mở rộng đáng kể sang các thị trường quốc tế khác.
Bên cạnh đó, Trung Nguyên Legend và Cộng Cà Phê cũng lần lượt khai trương cửa hàng ở nước ngoài vào năm 2017 và 2018. Tính đến nay, mỗi thương hiệu có khoảng 20 cửa hàng quốc tế tại một số thị trường như Mỹ, Malaysia và Hàn Quốc.
Sau đại dịch Covid-19, xu hướng mở rộng thị trường tiếp tục lan sang các lĩnh vực làm đẹp, thời trang và dịch vụ ăn uống. Đáng chú ý, Pizza 4P’s, thương hiệu do một cặp vợ chồng người Nhật thành lập tại Việt Nam, đã phát triển hệ thống nhà hàng tại Campuchia, Ấn Độ, Indonesia, Nhật Bản và Mỹ.
Những trường hợp này cho thấy doanh nghiệp Việt Nam đang từng bước thay đổi tư duy kinh doanh, từ tập trung khai thác thị trường nội địa sang xây dựng những mô hình có khả năng nhân rộng ở nhiều quốc gia. Dù vậy, không có một công thức chung cho quá trình mở rộng quốc tế. Chiến lược của mỗi thương hiệu vẫn phụ thuộc vào đặc điểm sản phẩm, nhóm khách hàng mục tiêu và năng lực tổ chức, vận hành tại từng thị trường.
Thị trường trong nước dần chật chội, sức hút từ nước ngoài tăng lên
Lý giải nguyên nhân khiến nhiều doanh nghiệp bán lẻ Việt Nam chỉ gần đây mới đẩy mạnh mở rộng ra nước ngoài, ông Quang Hoàn Trường (nhà nghiên cứu tại Viện Khoa học Xã hội Việt Nam) cho rằng, thị trường nội địa trong thời gian dài vẫn đủ rộng để mang lại nhiều cơ hội tăng trưởng. Vì vậy, doanh nghiệp chưa chịu nhiều áp lực phải tìm kiếm động lực kinh doanh từ các thị trường bên ngoài.
Bên cạnh đó, các thương hiệu trong nước vốn có lợi thế nhờ am hiểu người tiêu dùng, sở hữu mạng lưới phân phối và duy trì những mối quan hệ kinh doanh sẵn có. Khi bước ra nước ngoài, những lợi thế này khó được duy trì, buộc doanh nghiệp phải xây dựng lại hệ thống đối tác, nghiên cứu hành vi tiêu dùng và cạnh tranh với các thương hiệu đã có chỗ đứng trên thị trường sở tại.
Ở góc độ năng lực doanh nghiệp, ông Upalat Korwatanasakul – trợ lý giáo sư tại Viện Công nghệ Shibaura (Nhật Bản), nhận định nhiều doanh nghiệp Việt Nam vẫn tập trung vào các hoạt động có giá trị gia tăng thấp. Điều này có thể hạn chế khả năng phát triển thương hiệu quốc tế, xây dựng mạng lưới tiếp thị và tổ chức hoạt động kinh doanh xuyên biên giới.
Trong khi đó, ông Binh Dang – đối tác tại hãng tư vấn quản lý Bain & Company cho rằng, làn sóng mở rộng ra nước ngoài của doanh nghiệp Việt Nam được thúc đẩy đồng thời bởi những thay đổi bên trong thị trường nội địa và sức hút ngày càng lớn từ bên ngoài.
Theo ông, thị trường trong nước ở một số ngành đang dần tiến tới ngưỡng bão hòa. Riêng lĩnh vực thực phẩm và đồ uống, số lượng cửa hàng tăng nhanh hơn doanh thu, khiến doanh nghiệp phải tìm kiếm những thị trường và động lực tăng trưởng mới.
Ở chiều ngược lại, mức độ nhận diện của thương hiệu Việt Nam tại nước ngoài cũng được hỗ trợ bởi cộng đồng người Việt ở nước ngoài, hiện có khoảng 6,5 triệu người, cùng lượng khách quốc tế đến Việt Nam ngày càng tăng. Năm 2025, Việt Nam đón hơn 21 triệu lượt khách quốc tế, mức cao kỷ lục.
Theo số liệu 9 tháng đầu năm 2026, Việt Nam được dự báo có thể đón hơn 25 triệu lượt khách quốc tế trong cả năm, gấp đôi mức của 3 năm trước đó. Dòng khách quốc tế không chỉ đóng góp doanh thu cho ngành du lịch mà còn tạo cơ hội để sản phẩm, dịch vụ và thương hiệu Việt Nam tiếp cận người tiêu dùng nước ngoài, qua đó gia tăng mức độ nhận biết trên thị trường quốc tế.
Ngoài những yếu tố trên, quá trình hội nhập kinh tế sâu rộng thông qua các hiệp định thương mại song phương và khu vực cũng góp phần giảm chi phí, tháo gỡ một số rào cản đối với hoạt động kinh doanh xuyên biên giới.
Cùng với đó, quy mô và năng lực của doanh nghiệp Việt Nam ngày càng được cải thiện, tạo nền tảng tài chính và kinh nghiệm để các thương hiệu mạnh dạn đầu tư vào những thị trường mới. Sự kết hợp giữa áp lực tìm kiếm tăng trưởng, cơ hội tiếp cận người tiêu dùng quốc tế và năng lực doanh nghiệp được nâng lên đang thúc đẩy quá trình chuyển dịch từ kinh doanh chủ yếu trong nước sang mở rộng hiện diện ở nước ngoài.
Bài toán bản địa hóa và năng lực cạnh tranh ở thị trường mới
Dù cơ hội mở rộng ra nước ngoài ngày càng rõ nét, việc đưa một thương hiệu từ Việt Nam thâm nhập thị trường quốc tế không đơn thuần là sao chép mô hình kinh doanh đã thành công trong nước. Doanh nghiệp cần hiểu rõ sự khác biệt về thị hiếu, hành vi tiêu dùng, mức thu nhập và thói quen mua sắm tại từng quốc gia để có cách tiếp cận phù hợp.
Trường hợp của Chautfifth đã cho thấy, doanh nghiệp có thể lựa chọn thị trường quốc tế dựa trên chính nhu cầu đã hình thành từ nhóm khách hàng nước ngoài. Bà Châu Trần – nhà sáng lập kiêm Giám đốc điều hành thương hiệu phụ kiện thời trang này, cho biết nhu cầu của người tiêu dùng đã thúc đẩy công ty khai trương cửa hàng quốc tế đầu tiên tại Singapore vào năm ngoái, chưa đầy 3 năm sau khi bắt đầu hoạt động tại Việt Nam.
Qua hệ thống cửa hàng trong nước, Chautfifth nhận thấy khách hàng Singapore đã trở thành một trong những nhóm người mua quốc tế lớn nhất. Tín hiệu này cho thấy sản phẩm có sức hút tại thị trường Singapore, tạo cơ sở để doanh nghiệp quyết định đầu tư trực tiếp.
Tuy nhiên, Chautfifth cũng không muốn chỉ được nhận diện là thương hiệu túi xách Việt Nam phục vụ người tiêu dùng trong nước. Theo bà Châu Trần cho rằng, các thương hiệu nội địa hiện có cơ hội phát triển sản phẩm và bản sắc sáng tạo đủ sức tiếp cận nhiều nhóm khách hàng quốc tế hơn.
Phản hồi từ người tiêu dùng Singapore phần nào cũng cho thấy hướng đi này có triển vọng. Nhạc sĩ Afrah Athasha – người từng ghé thăm cửa hàng Chautfifth tại Singapore cho biết, bà chưa từng đến Việt Nam và cũng chưa biết đến thương hiệu trước đó. Dù vậy, phong cách nghệ thuật cùng hơi hướng Y2K của các sản phẩm đã thu hút sự chú ý của bà.
Trong khi Chautfifth tận dụng sức hút sẵn có từ nhóm khách hàng quốc tế, Maison Marou lại kết hợp bản sắc nguyên liệu Việt Nam với việc điều chỉnh sản phẩm theo văn hóa địa phương.
Sở hữu 24 cửa hàng tại Việt Nam, doanh nghiệp mất khoảng 15 năm mới mở được cửa hàng đầu tiên ở nước ngoài. Ông Vincent Mourou – Giám đốc điều hành kiêm đồng sáng lập Maison Marou cho biết, ngay từ đầu công ty đã mong muốn đưa các sản phẩm làm từ 100% cacao Việt Nam đến với người tiêu dùng toàn cầu.
Kế hoạch mở rộng quốc tế của doanh nghiệp bị gián đoạn khi đại dịch Covid-19 xuất hiện đúng thời điểm dự kiến triển khai. Trong 5 năm qua, công ty buộc phải tập trung nguồn lực cho thị trường trong nước.
Cơ hội mới đến khi sân bay Changi của Singapore liên hệ, đề nghị đưa thương hiệu vào hệ thống bán lẻ tại đây. Đến thời điểm đó, Maison Marou đã có đủ năng lực và nguồn lực để tiếp cận thị trường mới.
Để phù hợp với người tiêu dùng Singapore, doanh nghiệp không chỉ giới thiệu các sản phẩm mang đặc trưng cacao Việt Nam mà còn phát triển những hương vị bánh mì nướng lá dứa và kaya dành riêng cho thị trường này.
Theo ông Mourou, công ty tiếp tục duy trì lợi thế từ nguồn nguyên liệu trong nước và mô hình sản xuất tích hợp dọc, làm việc trực tiếp với người nông dân. Cùng với đó, việc tìm hiểu truyền thống ẩm thực địa phương giúp thương hiệu phát triển những sản phẩm gần gũi hơn với khách hàng sở tại.
Hai trường hợp trên cho thấy, bản địa hóa không đồng nghĩa với việc đánh mất bản sắc thương hiệu. Điều quan trọng là doanh nghiệp xác định được những giá trị cốt lõi cần duy trì khi mở rộng ra toàn cầu, đồng thời linh hoạt điều chỉnh sản phẩm và trải nghiệm khách hàng để đáp ứng đặc điểm của từng thị trường.
Mở cửa hàng ở nước ngoài chưa đồng nghĩa kinh doanh thành công
Bên cạnh việc thích ứng với thị hiếu tiêu dùng, bài toán chi phí và năng lực quản trị cũng là những thách thức không nhỏ đối với doanh nghiệp Việt khi bước ra thị trường quốc tế.
Theo ông Chad Ovel – đối tác tại Mekong Capital, nhà đầu tư của Maison Marou, cho rằng một trong những sai lầm doanh nghiệp dễ mắc phải là chưa tính toán chính xác hiệu quả kinh tế của từng đơn vị kinh doanh tại thị trường mới.
Chẳng hạn, chi phí thuê mặt bằng và nhân công để mở một nhà hàng trên đường Orchard (Singapore) có thể chênh lệch rất lớn so với việc vận hành mô hình tương tự tại TPHCM. Nếu vẫn sử dụng kinh nghiệm và cơ cấu chi phí ở Việt Nam làm cơ sở tính toán, doanh nghiệp có nguy cơ đánh giá sai hiệu quả đầu tư, thậm chí gặp khó khăn trong quá trình vận hành.
Năng lực quản lý cũng là một điểm nghẽn đáng chú ý. Thay vì xây dựng đội ngũ điều hành am hiểu thị trường sở tại, nhiều doanh nghiệp có xu hướng đưa nhân sự lãnh đạo từ Việt Nam sang quản lý hoạt động ở nước ngoài. Cách làm này có thể khiến họ thiếu sự thấu hiểu về chuỗi cung ứng, hành vi tiêu dùng cũng như đặc điểm chi phí tại quốc gia mới.
Theo ông Ovel, các thương hiệu Việt còn phải giải quyết bài toán tạo dựng sự khác biệt tại những thị trường có mức độ cạnh tranh cao, nơi tên tuổi của họ vẫn còn xa lạ với phần đông người tiêu dùng. Muốn làm được điều đó, doanh nghiệp cần phải nắm bắt chính xác hành vi, sở thích của khách hàng, nhận diện những khác biệt so với thị trường trong nước để xây dựng danh mục sản phẩm, chiến lược giá và trải nghiệm mua sắm phù hợp.
Cùng quan điểm đó, ông Binh Dang nhấn mạnh doanh nghiệp Việt không thể chỉ tập trung vào cộng đồng người Việt ở nước ngoài mà cần từng bước tiếp cận khách hàng bản địa. Quá trình này đòi hỏi doanh nghiệp thích ứng với các quy định kinh doanh khác biệt, đồng thời bảo đảm hiệu quả kinh tế trên từng sản phẩm, nhất là tại những thị trường phát triển có mức lương tối thiểu cao hơn Việt Nam.
Có thể thấy, mở cửa hàng hay hiện diện tại một quốc gia mới chưa đồng nghĩa với việc doanh nghiệp đã thành công trong quá trình quốc tế hóa. Thước đo quan trọng hơn là khả năng duy trì hoạt động có lợi nhuận, mở rộng tệp khách hàng và xây dựng thương hiệu đủ sức đứng vững trong dài hạn.
Theo ông Trương thuộc Viện Khoa học Xã hội Việt Nam nhận định, doanh nghiệp Việt có lợi thế từ kinh nghiệm vận hành mạng lưới rộng khắp trong nước và năng lực thích ứng kỹ thuật số đáng kể. Dù vậy, để tiến xa hơn trên thị trường quốc tế, các doanh nghiệp vẫn cần nâng cao năng lực phát triển thương hiệu, đào tạo nhân sự có khả năng làm việc trong môi trường đa văn hóa, đồng thời xây dựng đội ngũ đủ năng lực quản lý hoạt động tại nhiều quốc gia.
Chính sách hỗ trợ doanh nghiệp vươn ra toàn cầu
Không chỉ xuất phát từ nhu cầu và chiến lược của từng doanh nghiệp, làn sóng mở rộng ra thị trường quốc tế còn nhận được sự thúc đẩy từ các chính sách của Nhà nước.
Trong năm 2025, Việt Nam đã triển khai một số cải cách, trong đó có Luật Đầu tư và Nghị quyết 68, nhằm đơn giản hóa khung pháp lý, tạo môi trường thuận lợi hơn cho khu vực kinh tế tư nhân phát triển.
Đáng chú ý, chương trình GoGlobal được định hướng trở thành một trong những động lực hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam vươn ra thị trường nước ngoài. Chương trình đặt mục tiêu đến năm 2030 có ít nhất 100 doanh nghiệp mở rộng hoạt động ra quốc tế, trong đó ít nhất 10 doanh nghiệp đạt doanh thu xuất khẩu trực tuyến trên 10 triệu USD.
Những định hướng này cho thấy, việc đưa doanh nghiệp trong nước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị quốc tế đang ngày càng được chú trọng trong chiến lược phát triển kinh tế tư nhân.
Ở góc độ thị trường, ông Chad Ovel cho rằng, người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến những thương hiệu có bản sắc riêng và sản phẩm mang tính khác biệt. Đây là cơ hội để doanh nghiệp Việt Nam tạo dấu ấn bằng những giá trị độc đáo, thay vì chỉ sao chép các mô hình kinh doanh đã thành công ở nơi khác.
Theo ông, những thương hiệu biết kết hợp bản sắc riêng với khả năng thích ứng với thị trường sở tại sẽ có nhiều cơ hội tạo dựng chỗ đứng khi mở rộng ra nước ngoài.
Có thể thấy, quá trình vươn ra quốc tế của doanh nghiệp Việt đang dần chuyển sang một giai đoạn mới. Thay vì chỉ tập trung xuất khẩu hàng hóa, nhiều doanh nghiệp hướng đến xây dựng hệ thống kinh doanh, phát triển thương hiệu và tiếp cận trực tiếp người tiêu dùng tại các thị trường nước ngoài.
Dù vậy, tham vọng vươn ra toàn cầu chỉ có thể trở thành kết quả thực chất khi doanh nghiệp giải quyết được những hạn chế về quản trị, xây dựng thương hiệu, nhân lực quốc tế và khả năng thích ứng với từng thị trường.












