Chợ giá – Chính quyền Tổng thống Mỹ – Donald Trump vừa đưa ra động thái siết chặt mới trong chính sách nhập cư, tạm dừng xử lý toàn bộ đơn xin nhập cư và nhập tịch từ 19 quốc gia, trong đó có sáu quốc gia Châu Á gồm Afghanistan, Iran, Lào, Myanmar, Turkmenistan và Yemen. Động thái này khiến việc xét duyệt thẻ xanh, quyền công dân và các phúc lợi nhập cư khác gần như bị đóng băng đối với công dân đến từ các nước nằm trong danh sách.
Động thái cứng rắn sau vụ tấn công tại Washington, D.C.
Quyết định này được đưa ra sau vụ nổ súng gây chấn động tại Quận Columbia, khi hai thành viên Lực lượng Vệ binh Quốc gia Tây Virginia bị tấn công bởi một công dân Afghanistan được hưởng quy chế tị nạn tại Mỹ.
Được biết, nạn nhân Sarah Beckstrom (20 tuổi) đã tử vong, trong khi Andrew Wolfe (24 tuổi) bị thương nặng, nhưng hiện đã ổn định. Và nghi phạm Rahmanullah Lakanwal đã không nhận tội đối với nhiều cáo trạng đưa ra ngày 2/12.
Sự việc này đã dẫn tới việc Cơ quan Di trú và Nhập tịch Mỹ (USCIS) xem xét lại toàn bộ quy trình thẩm định các trường hợp nhập cư hợp pháp.
USCIS đóng băng xử lý đơn từ 19 quốc gia “nguy cơ cao”
Theo bản ghi nhớ nội bộ của Cơ quan Di trú và Nhập tịch Mỹ (USCIS) cho biết, toàn bộ các hồ sơ xin thẻ xanh, nhập tịch và phúc lợi nhập cư khác từ 19 quốc gia “có nguy cơ cao” sẽ bị tạm dừng xử lý vô thời hạn, cho đến khi có chỉ đạo mới từ Giám đốc USCIS – Joseph Edlow.
Quyết định này áp dụng đối với các hồ sơ đã nộp từ thời điểm 21/1/2021 – mốc đánh dấu ngày Tổng thống – Biden nhậm chức, cũng như các đơn đang chờ xét duyệt.
Bên cạnh sáu nước Châu Á, danh sách còn bao gồm nhiều quốc gia thuộc Châu Phi, Trung Đông và Caribe như Burundi, Chad, Cuba, Cộng hòa Congo, Guinea Xích Đạo, Eritrea, Haiti, Libya, Sierra Leone, Somalia, Sudan, Togo và Venezuela.
Động thái này được xem là sự nối tiếp lệnh cấm nhập cảnh được tổng thống Trump ban hành hồi tháng 6, vốn gây ra nhiều tranh cãi trong cộng đồng quốc tế và các tổ chức bảo vệ quyền người nhập cư tại Mỹ.
Tạm dừng các đơn xin tị nạn và hoãn trục xuất
Không chỉ dừng xử lý đơn nhập cư, USCIS còn đình chỉ tạm thời mọi đơn xin tị nạn và yêu cầu tạm hoãn trục xuất, không phân biệt quốc gia xuất xứ. Đây được xem là biện pháp nhằm “đánh giá toàn diện” quy trình thẩm tra an ninh, theo nội dung bản ghi nhớ.
Trong khi đó, những người phụ thuộc vào các chương trình tạm hoãn trục xuất – vốn dành cho các cá nhân không thể hồi hương do nguy hiểm, sẽ tiếp tục đối mặt với tình trạng hồ sơ đình trệ.
USCIS thừa nhận động thái này có thể dẫn đến tình trạng xử lý chậm trễ kéo dài, song cho rằng đây là biện pháp “cần thiết để đảm bảo mức độ thẩm định cao nhất” và phục vụ mục tiêu an ninh quốc gia.
Tranh cãi về các chương trình bảo vệ nhân đạo
Chính quyền Trump cũng đã nhiều lần chỉ trích các chương trình nhân đạo mở rộng dưới thời Tổng thống – Joe Biden, đặc biệt là:
- Chương trình tiếp nhận đồng minh Afghanistan, được tạo ra sau sự kiện Taliban tiếp quản Kabul năm 2021
- Chương trình ân xá nhân đạo cho người di cư từ Cuba, Haiti, Nicaragua và Venezuela
Theo quan điểm của các cố vấn an ninh trong chính quyền Trump, những chương trình này “chưa đạt chuẩn thẩm tra” và làm gia tăng rủi ro an ninh nội địa.
Tuy nhiên, theo các tổ chức nhân quyền và giới học giả về di cư cảnh báo rằng, việc đóng băng hồ sơ trên diện rộng có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến hàng nghìn người đang phụ thuộc vào quy chế bảo vệ hợp pháp, trong đó có nhiều cá nhân từng hỗ trợ quân đội Mỹ hoặc đang chạy trốn khỏi xung đột.
Chính sách nhập cư Mỹ đối diện nhiều thách thức trong thời gian tới
Quyết định mới của chính quyền Trump cũng cho thấy chính sách nhập cư của Mỹ có thể tiếp tục rơi vào tình trạng phân cực mạnh mẽ, khi các quan điểm an ninh và nhân đạo xung đột gay gắt.
Theo các chuyên gia dự báo rằng, việc sàng lọc người nhập cư và người xin tị nạn sẽ trở thành một trong các chủ đề nổi bật trong thời gian tới, đặc biệt nếu chính quyền Mỹ tiếp tục điều chỉnh các tiêu chí đánh giá rủi ro đối với người đến từ các quốc gia “bất ổn”.
