Chợ giá – Giá dầu thô của Nga đang rơi xuống mức thấp nhất kể từ khi chiến sự tại Ukraine bắt đầu, trong khi các lệnh trừng phạt mới từ phương Tây ngày càng siết chặt, buộc Moscow phải bán dầu với mức chiết khấu sâu hơn trong khi giá dầu toàn cầu tiếp tục suy yếu.
Theo dữ liệu của Argus Media cho biết, giá trung bình mà các nhà xuất khẩu Nga nhận được cho các lô dầu vận chuyển từ vùng Baltic, Biển Đen và cảng Kozmino ở Viễn Đông hiện chỉ trên 40 USD/thùng. Được biết, mức giá này đã giảm khoảng 28% chỉ trong vòng ba tháng, phản ánh tác động trực tiếp từ các biện pháp trừng phạt mới nhắm vào những tập đoàn dầu khí lớn như Rosneft PJSC và Lukoil PJSC.
Nguồn thu chiến lược của Nga bị bào mòn
Dầu khí từ lâu được coi là trụ cột ngân sách của Nga, đóng góp khoảng 1/3 ngân sách liên bang, qua đó trở thành nguồn tài chính quan trọng cho các hoạt động quân sự và chi tiêu công trong bối cảnh xung đột kéo dài.
Tuy nhiên, sau khi chiến tranh tại Ukraine nổ ra, Liên minh Châu Âu (EU) gần như đã ngừng nhập khẩu dầu Nga và đặt mục tiêu chấm dứt hoàn toàn việc nhập khẩu năng lượng từ Nga vào cuối năm 2027.
Song song với đó, nhóm G7 cũng áp đặt mức giá trần 60 USD/thùng đối với dầu thô Nga giao dịch trên thị trường toàn cầu. Đáng chú ý, phần lớn các đối tác của Kyiv đã tiếp tục hạ mức giá trần xuống còn khoảng 47,60 USD/thùng từ đầu năm nay.
Những biện pháp này đã khiến các doanh nghiệp Nga buộc phải mở rộng mức chiết khấu để duy trì đầu ra, làm xói mòn đáng kể doanh thu xuất khẩu.
Bán rẻ cho Châu Á cũng ngày càng khó khăn
Để duy trì dòng chảy xuất khẩu, các công ty Nga buộc phải chào bán dầu với mức chiết khấu sâu cho các khách hàng lớn tại Ấn Độ và Trung Quốc. Tuy nhiên, dư địa này cũng đang thu hẹp.
Được biết, chính quyền Tổng thống Mỹ – Donald Trump đã áp đặt thuế bổ sung 25% đối với hàng hóa Ấn Độ, bên cạnh mức thuế hiện hành, nhằm gây sức ép buộc New Delhi giảm phụ thuộc vào nguồn cung năng lượng từ Nga. Kết quả là lượng dầu Nga nhập khẩu vào Ấn Độ trong tháng này dự kiến chỉ còn khoảng 800.000 thùng/ngày, giảm mạnh so với tháng trước.
Tại Trung Quốc, dù một số nhà máy lọc dầu vẫn mua dầu Nga với mức chiết khấu sâu nhất kể từ đầu năm, nhưng xu hướng chung cũng cho thấy các doanh nghiệp ngày càng thận trọng trước rủi ro trừng phạt và biến động giá.
Giá dầu toàn cầu giảm sâu, “đòn kép” với Moscow
Áp lực đối với Nga càng gia tăng khi giá dầu chuẩn quốc tế lần đầu tiên giảm xuống dưới 60 USD/thùng kể từ tháng 5. Cùng lúc đó, đồng rúp mạnh lên cũng đã khiến giá trị quy đổi doanh thu xuất khẩu sang nội tệ kém thuận lợi hơn.
Theo các ước tính, doanh thu nhiên liệu hóa thạch hàng tháng của Nga trong năm 2025 chỉ còn gần bằng một nửa so với cùng kỳ năm ngoái – mức thấp nhất kể từ năm 2020. Điều này không chỉ làm suy giảm lợi nhuận của các tập đoàn dầu khí lớn mà còn thu hẹp nguồn thu thuế cho ngân khố nhà nước.
Hệ lụy kinh tế và địa chính trị
Tổng thống Nga – Vladimir Putin gần đây đã thừa nhận đà tăng trưởng kinh tế của nước này đang chậm lại, trong khi áp lực tài khóa ngày càng gia tăng. Giá dầu ở mức thấp không chỉ làm suy yếu nguồn thu ngân sách then chốt, mà còn tạo thêm sức ép lên các tập đoàn dầu khí trụ cột của Nga, vốn đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế.
Ở phạm vi rộng hơn, việc Nga buộc phải bán dầu với mức chiết khấu sâu đang góp phần làm thay đổi dòng chảy thương mại năng lượng toàn cầu, đặc biệt tại thị trường Châu Á – nơi cạnh tranh giữa các nguồn cung ngày càng gay gắt. Đồng thời, các biện pháp trừng phạt cùng những động thái ngoại giao của Mỹ cho thấy năng lượng tiếp tục là một mặt trận trọng yếu, gắn chặt với cuộc đối đầu địa chính trị xoay quanh xung đột Ukraine.
