Chợ giá – Bất chấp những động thái trấn an và can thiệp bằng lời nói từ các cơ quan quản lý tài chính, đồng won Hàn Quốc vẫn tiếp tục nằm trong nhóm các đồng tiền suy yếu mạnh nhất toàn cầu, phản ánh áp lực dai dẳng từ dòng vốn và tâm lý nhà đầu tư.
Can thiệp chưa đủ để đảo chiều xu hướng
Dữ liệu công bố hôm thứ Năm cho thấy đồng won Hàn Quốc là đồng tiền yếu thứ năm trên thế giới bất chấp những lời can thiệp bằng miệng của các cơ quan tài chính nhằm kiềm chế sự biến động của nó. Dữ liệu do Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc tổng hợp cho thấy đồng won đã giảm 3,3% so với đồng đô la Mỹ trong quý IV tính đến thứ Tư.
Trong hai ngày 23 và 24/12, tỷ giá đã neo quanh mức 1.480 won/USD – mức chưa từng thấy kể từ cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2009. Điều này cho thấy áp lực mất giá đối với đồng won mang tính cơ cấu, vượt xa phạm vi của những biến động ngắn hạn.
Trong số 42 loại tiền tệ được ngân hàng trung ương theo dõi, mức giảm này đứng thứ năm, sau đồng peso Argentina ở mức 6,8%, đồng yên Nhật ở mức 5,1%, đồng real Brazil ở mức 3,7% và đồng đô la Đài Loan ở mức 3,3%.
Tính đến thời điểm hiện tại của quý IV, chỉ số đô la Mỹ, đo lường giá trị của đô la so với sáu loại tiền tệ chính, đã duy trì ở mức từ 97 đến 98. Chỉ số trên 100 cho thấy đô la đang mạnh lên, trong khi chỉ số dưới 100 báo hiệu sự suy yếu so với đồng euro, yên Nhật, bảng Anh, đô la Canada, franc Thụy Sĩ và krona Thụy Điển.
Các nhà phân tích nhận định rằng đồng won đã suy yếu bất chấp tâm lý bi quan chung về đồng đô la trên toàn cầu do sự kết hợp của nhiều yếu tố, bao gồm việc các nhà đầu tư nước ngoài bán ròng cổ phiếu trong nước, sự gia tăng đầu tư ra nước ngoài của Quỹ Hưu trí Quốc gia (NPS) do nhà nước quản lý và các nhà đầu tư cá nhân, cùng với hoạt động gia tăng trên thị trường phái sinh đặt cược vào đồng đô la mạnh hơn.
Đồng won suy yếu dù USD không quá mạnh
Theo thống kê của Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc (BOK), từ đầu quý IV đến hết ngày 24/12, đồng won đã giảm 3,3% so với đồng USD. Trong số 42 đồng tiền được theo dõi, đồng won đứng thứ 5 về mức giảm mạnh, chỉ xếp sau peso Argentina (–6,8%), yên Nhật (–5,1%), real Brazil (–3,7%) và đô la Đài Loan (–3,3%).
Đáng chú ý, sự suy yếu của đồng won diễn ra trong khi đồng USD không ở trạng thái quá mạnh. Tính đến hiện tại của quý IV, chỉ số USD Index – thước đo sức mạnh của đồng bạc xanh so với 6 đồng tiền chủ chốt, chỉ dao động trong khoảng 97 – 98, thấp hơn ngưỡng 100 vốn được xem là dấu hiệu của một đồng USD mạnh.
Theo các nhà phân tích cho rằng, nguyên nhân chính không đến từ đồng USD, mà xuất phát từ những yếu tố nội tại của Hàn Quốc, đặc biệt là dòng vốn đầu tư dịch chuyển ra nước ngoài.
Dòng vốn chảy ra gây áp lực kéo dài
Giới chuyên gia nhận định, đà suy yếu của đồng won không phải là hiện tượng ngẫu nhiên, mà xuất phát từ loạt yếu tố mang tính cơ cấu:
- Nhà đầu tư nước ngoài bán ròng cổ phiếu Hàn Quốc
- Quỹ Hưu trí Quốc gia (NPS) và nhà đầu tư cá nhân gia tăng đầu tư ra nước ngoài
- Hoạt động trên thị trường phái sinh đặt cược vào xu hướng USD mạnh lên
Theo số liệu, riêng trong năm nay, Quỹ Hưu trí Quốc gia Hàn Quốc (NPS) đã bổ sung khoảng 70 nghìn tỷ won vào danh mục đầu tư ở nước ngoài, qua đó nâng tổng giá trị đầu tư ra nước ngoài lên 771 nghìn tỷ won, tương đương 58% tổng tài sản của quỹ. Bên cạnh đó, lợi nhuận giữ lại ở nước ngoài của các tập đoàn Hàn Quốc tăng thêm 7,8 tỷ USD, tương đương mức tăng 40,2% so với cùng kỳ năm trước.
Trong khi đó, xu hướng chuyển dịch dòng vốn mạnh mẽ ra bên ngoài cũng thể hiện rõ ở nhóm nhà đầu tư cá nhân, khi họ mua ròng kỷ lục 32 tỷ USD cổ phiếu Mỹ, một phần nhờ làn sóng bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI).
Cùng thời điểm, hoạt động trên thị trường phái sinh đặt cược vào xu hướng đồng USD tăng giá tiếp tục được duy trì, qua đó góp phần tạo thêm áp lực lên tỷ giá won.
Sức mua của đồng won giảm xuống mức thấp nhất 15 năm
Không chỉ suy yếu về danh nghĩa, mà sức mua thực tế của đồng won cũng giảm mạnh. Theo Ngân hàng Thanh toán Quốc tế (BIS) cho biết, chỉ số tỷ giá thực hiệu dụng (REER) của đồng won đạt 87,05 trong tháng trước – mức thấp nhất kể từ năm 2009.
Chỉ số này đã phản ánh sức mạnh của đồng won so với các đối tác thương mại chính, đã điều chỉnh theo lạm phát. Và mức dưới 100 cho thấy đồng tiền này đang bị định giá thấp, khiến hàng xuất khẩu rẻ hơn nhưng đồng thời làm tăng chi phí nhập khẩu, gây áp lực lên lạm phát trong nước.
Cảnh báo về triển vọng dài hạn
Theo các chuyên gia cho rằng, những biện pháp hiện tại của nhà chức trách chưa đủ mạnh để đảo ngược xu hướng dòng vốn. Ông Baek Seok-hyun – chuyên gia kinh tế tại Ngân hàng Shinhan, nhận định: “Trừ khi sức hấp dẫn đầu tư của thị trường chứng khoán trong nước được cải thiện, sự suy yếu của đồng won có thể kéo dài trong dài hạn.”
Trong khi đó, ông Im Hwan-yeol – nhà nghiên cứu tại Ngân hàng Woori, cho rằng: “Các cơ quan quản lý ngoại hối cần có lập trường mạnh mẽ hơn để ngăn chặn đà mất giá tiếp diễn của đồng tiền.” Theo ông, xu hướng tăng của tỷ giá chỉ có thể chấm dứt khi dòng vốn đầu tư quay trở lại thị trường chứng khoán trong nước, thay vì tiếp tục chảy sang các tài sản định giá bằng đồng USD.
