Chợ giá – Thị trường chứng khoán Châu Á đã đồng loạt giảm mạnh trong phiên giao dịch ngày 5/11, khi làn sóng bán tháo lan rộng từ Phố Wall đến khu vực, giữa lúc giới đầu tư ngày càng lo ngại về nguy cơ hình thành “bong bóng công nghệ” sau giai đoạn tăng nóng của các cổ phiếu trí tuệ nhân tạo (AI).
Cơn sốt AI bắt đầu “hạ nhiệt”
Trong suốt năm 2025, thị trường toàn cầu đã chứng kiến làn sóng đầu tư ồ ạt vào các doanh nghiệp liên quan đến trí tuệ nhân tạo. Từ những “ông lớn” công nghệ Mỹ như Nvidia, Amazon, Apple cho tới Samsung, Alibaba, TSMC ở Châu Á, cổ phiếu các doanh nghiệp này liên tục lập đỉnh mới, đẩy định giá thị trường lên mức kỷ lục.
Tuy nhiên, theo giới phân tích cho rằng, “cơn sốt AI” đang bước vào giai đoạn điều chỉnh sau thời gian dài tăng quá nhanh. Các báo cáo lợi nhuận khả quan không còn đủ sức xoa dịu tâm lý thận trọng của giới đầu tư, đặc biệt khi phần lớn dòng tiền tập trung vào một nhóm nhỏ cổ phiếu công nghệ lớn.
Theo ông Chung Hae-chang – chuyên gia phân tích tại Daishin Securities (Hàn Quốc), nhận định: “Đây là giai đoạn điều chỉnh tự nhiên sau chuỗi tăng nóng. Thị trường cần ‘hạ nhiệt’ để tìm lại sự cân bằng. Chỉ số Kospi có thể tiếp tục giảm thêm khoảng 5%, đặc biệt ở nhóm cổ phiếu bán dẫn như Samsung và SK hynix.”
Phố Wall trượt dốc khiến Châu Á lao đao
Trước đó, thị trường chứng khoán Mỹ đã khởi đầu tuần giao dịch với đà giảm mạnh. Được biết, chỉ số Nasdaq đã mất hơn 2%, trong khi S&P 500 lùi trên 1% khi các nhà đầu tư ồ ạt chốt lời ở nhóm công nghệ.
Cổ phiếu Palantir dù báo lãi ròng tăng tới 63% vẫn lao dốc 8%, trong khi Super Micro Computer và AMD gây thất vọng với triển vọng doanh thu yếu.
Ảnh hưởng tiêu cực này cũng nhanh chóng lan rộng sang các thị trường Châu Á. Theo đó, tại Hàn Quốc, chỉ số Kospi có thời điểm giảm tới 6%, trước khi thu hẹp đà giảm còn 2,9% vào cuối phiên. Ở Nhật Bản, chỉ số Nikkei 225 đã giảm 2,5%, trong đó cổ phiếu SoftBank mất tới 10% và Sony giảm hơn 1%. Thị trường Đài Bắc cũng ghi nhận mức giảm hơn 1% khi TSMC lao dốc 3%. Sắc đỏ đã bao trùm các sàn Hồng Kông, Singapore, Sydney, Manila và Jakarta, trong khi Thượng Hải, Wellington và Bangkok lại ngược dòng tăng nhẹ.
Trái ngược với xu hướng chung, cổ phiếu Nintendo cũng đã tăng hơn 6% sau khi hãng nâng dự báo lợi nhuận và công bố kế hoạch ra mắt Switch 2 trong năm 2026, trở thành điểm sáng hiếm hoi giữa bức tranh “biển đỏ” của thị trường.
Tâm lý hoài nghi và bài toán định giá
Sự bất ổn của thị trường cũng phần nào bắt nguồn từ tuyên bố thận trọng của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), khi cơ quan này cho biết việc cắt giảm lãi suất vào tháng 12 tới “không phải điều chắc chắn”. Thông tin này đã làm dấy lên lo ngại rằng dòng vốn rẻ – yếu tố từng thúc đẩy làn sóng đầu tư mạnh vào cổ phiếu AI thời gian qua, có thể sớm bị hạn chế.
Theo ông Mike Gitlin – Giám đốc điều hành Capital Group, chia sẻ tại Hội nghị Thượng đỉnh Tài chính Hồng Kông hôm 5/11 rằng: “Dù lợi nhuận các tập đoàn công nghệ vẫn cao, nhưng thách thức lớn nhất hiện nay nằm ở định giá. Câu hỏi đặt ra là liệu nhà đầu tư có đang trả giá quá đắt cho kỳ vọng tương lai hay không.”
Cùng quan điểm với ông Gitlin, bà Charu Chanana (Saxo Markets) cũng cho rằng: “Những người mua vào từ đầu 2023 đang phân vân có nên chốt lời, trong khi những người đứng ngoài lại lo sợ bỏ lỡ cơ hội. Cả hai nhóm đều có lý do để lo ngại, vì câu chuyện AI không còn đồng nhất giữa các công ty, có doanh nghiệp đã sinh lời từ AI, nhưng cũng có những công ty vẫn trong giai đoạn đầu tư dài hạn.”
“Điều chỉnh lành mạnh” hay khởi đầu cho bong bóng vỡ?
Theo các chuyên gia cho rằng, đợt sụt giảm lần này có thể là một giai đoạn điều chỉnh cần thiết, giúp thị trường tái cân bằng sau chu kỳ tăng trưởng quá nhanh. Tuy nhiên, nếu đà giảm lan rộng và kéo dài, thì nguy cơ hình thành bong bóng công nghệ AI – tương tự bong bóng dotcom đầu những năm 2000, là điều không thể bỏ qua.
Ông Chris Weston – chuyên gia của Pepperstone, cũng nhận xét: “Nhà đầu tư đang cắt giảm vị thế ở nhóm cổ phiếu thắng lớn, đặc biệt là ‘Magnificent Seven’. Sự thay đổi động lực này cho thấy rủi ro cổ phiếu đang chuyển hướng từ tăng trưởng sang thận trọng.”
Dù vậy, giới phân tích vẫn đánh giá rằng, nhu cầu về AI trong dài hạn vẫn rất mạnh mẽ. Khi thị trường bình ổn, các doanh nghiệp có nền tảng công nghệ thực sự và khả năng thương mại hóa hiệu quả sẽ tiếp tục là động lực chính cho tăng trưởng toàn cầu.
