Chợ giá – Với mức tài sản trung bình cao thứ hai thế giới, Úc đang được coi là một trong những nước giàu có nhất toàn cầu. Tuy nhiên, phía sau những con số ấn tượng là ba mối lo lớn có thể khiến nền kinh tế nước này dễ tổn thương, đặc biệt khi phần lớn tài sản tập trung vào bất động sản và nợ hộ gia đình đang ở mức rất cao.
Giàu có về số liệu nhưng không phải tất cả đều được hưởng lợi
Theo Báo cáo Tài sản Toàn cầu 2025 của UBS cho biết, người Úc hiện có mức tài sản trung bình lên tới 952.000 USD, tăng gần 18% chỉ trong một năm. Nếu xét theo tài sản trung vị (median), thì con số cũng lên tới 411.000 USD, chỉ xếp sau Luxembourg.
Tuy nhiên, điều bất ngờ là số lượng triệu phú (theo chuẩn tài sản cá nhân từ 1,55 triệu USD trở lên) tại Úc lại giảm nhẹ so với năm ngoái, chỉ còn 1,9 triệu người. Trong bối cảnh tài sản trung bình tăng như hiện tại, thì ai mới thật sự được hưởng lợi từ sự giàu lên của đất nước?
Người giàu thì càng giàu, còn người thường lại dậm chân tại chỗ
Theo một nghiên cứu được trích dẫn trong Danh sách Người giàu năm 2025 tại Úc cho thấy, tài sản của 200 người giàu nhất nước này đã tăng nhanh gấp 7,7 lần so với mức tăng thu nhập trung bình đầu người trong 40 năm qua. Thậm chí, con số này có thể lên đến 26 lần, nếu tính theo một số nguồn khác.
Sự phân hóa tài sản này cho thấy khoảng cách giàu nghèo đang ngày càng mở rộng. Một tầng lớp nhỏ đang tích lũy tài sản khổng lồ, trong khi phần đông người dân, dù có tăng trưởng tài sản, thì vẫn gặp khó khăn trong việc tạo dựng nền tảng tài chính bền vững.
Nhà ở là giấc mơ xa vời
Một trong những nguyên nhân chính giúp tài sản trung bình tại Úc tăng mạnh chính là việc giá nhà tiếp tục leo thang. Hiện tại, giá nhà trung bình tại Úc đã lên đến 844.000 AUD, trong khi mức trung vị vượt ngưỡng 1 triệu AUD. Tổng giá trị bất động sản do hộ gia đình Úc nắm giữ trong Quý III/2025 ước tính đạt 10,9 nghìn tỷ AUD – một con số khổng lồ.
Tuy nhiên, điều này lại là con dao hai lưỡi. Bởi, những người đã sở hữu bất động sản có thể cảm thấy “giàu lên”, nhưng với những người trẻ hoặc người chưa mua được nhà, thì giấc mơ sở hữu mái ấm ngày càng xa vời. Được biết, độ tuổi mua nhà lần đầu ở Úc đang tăng lên đáng kể, tạo ra nguy cơ thế hệ sau không thể tích lũy tài sản như cha mẹ họ.
Thêm vào đó, theo báo cáo của Finder năm 2024, 74% tài sản ròng của các hộ gia đình Úc nằm ở bất động sản và tài khoản hưu trí – mức phụ thuộc vào tài sản cố định cao nhất trong các nền kinh tế phát triển.
Người Úc đang nắm giữ rất ít tiền mặt và tài sản đa dạng
Bên cạnh sự phụ thuộc quá mức vào bất động sản, thì người Úc cũng có tỷ lệ nắm giữ tiền mặt và tiền gửi thấp nhất thế giới, chỉ chiếm khoảng 10% tổng tài sản cá nhân – một nửa so với các nước như Thụy Sĩ, Singapore hay Anh.
UBS cảnh báo rằng, sự thiếu đa dạng hóa tài sản là một rủi ro tiềm ẩn lớn. Trong trường hợp thị trường nhà đất đảo chiều hoặc xảy ra cú sốc kinh tế toàn cầu, người Úc sẽ không có nhiều “đệm tài chính” để chống đỡ. Điều này càng nguy hiểm khi Úc hiện là một trong những quốc gia có tỷ lệ nợ hộ gia đình cao nhất thế giới, chỉ sau Thụy Sĩ và Thụy Điển.
Văn hóa đầu tư đơn lẻ
Theo các chuyên gia tài chính, thói quen của người Úc trong đầu tư đều mang tính bảo thủ và thiếu linh hoạt. Họ thường chỉ tin tưởng vào bất động sản và quỹ hưu trí, trong khi bỏ qua các kênh đầu tư đa dạng hơn như cổ phiếu, quỹ ETF, trái phiếu, vàng hay các tài sản công nghệ mới.
Trang MoneySmart của chính phủ Úc cũng nhiều lần nhấn mạnh về tầm quan trọng của đa dạng hóa danh mục tài sản, đặc biệt trong bối cảnh toàn cầu đầy biến động hiện nay. Vì vậy, việc “bỏ trứng vào một giỏ” – dù là bất động sản, cũng khiến người dân đối mặt với rủi ro tài chính nghiêm trọng nếu thị trường biến động.
