CHỢ GIÁ – Việt Nam đang tính toán triển khai thí điểm các chính sách visa ưu đãi nhằm thu hút người nước ngoài làm việc từ xa, khách quốc tế đến khám chữa bệnh và những người có nhu cầu lưu trú dài hạn để chăm sóc sức khỏe. Đây được xem là hướng đi nhằm đón dòng khách có khả năng chi tiêu cao, kéo dài thời gian lưu trú và tăng sức cạnh tranh của ngành du lịch Việt Nam.
Việt Nam đề xuất cấp visa đặc biệt cho khách du lịch y tế, lao động từ xa
Tại phiên họp Quốc hội ngày 7/11, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch – Lâm Thị Phương Thanh đã trình bày dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc thù nhằm thúc đẩy phát triển du lịch Việt Nam.
Đáng chú ý, dự thảo đã đề xuất xây dựng chính sách thị thực linh hoạt hơn, trong đó có chương trình thí điểm dành cho người nước ngoài làm việc từ xa tại Việt Nam và khách quốc tế đến khám chữa bệnh, phục hồi chức năng hoặc nghỉ dưỡng kết hợp chăm sóc sức khỏe.
Theo như đề xuất, người nước ngoài đến Việt Nam để khám chữa bệnh, điều trị, phục hồi chức năng, du lịch kết hợp chăm sóc sức khỏe dài hạn cùng các thành viên gia đình đi kèm có thể được xem xét cấp thị thực và giấy phép cư trú tạm thời với điều kiện thuận lợi hơn.
Thủ tục cấp phép sẽ được thiết kế phù hợp với mục đích và thời gian lưu trú của từng nhóm đối tượng, trên cơ sở tuân thủ các quy định hiện hành.
Đối với nhóm lao động từ xa, Chính phủ đề xuất triển khai chương trình thí điểm có kiểm soát, tạo điều kiện để công dân nước ngoài sinh sống và làm việc tại Việt Nam trong thời gian dài hơn.
Dự thảo cũng đặt mục tiêu mở rộng miễn thị thực song phương với các thị trường du lịch trọng điểm, đồng thời xây dựng chính sách phù hợp với từng phân khúc khách quốc tế. Các nhóm được ưu tiên gồm khách có mức chi tiêu cao, khách lưu trú dài ngày, khách thường xuyên quay trở lại và người tham dự hội nghị, hội thảo quốc tế.
Ngoài ra, Việt Nam dự kiến tạo thuận lợi hơn trong việc cấp giấy phép lao động, thị thực và giấy phép cư trú tạm thời cho chuyên gia, nghệ sĩ nước ngoài tham gia các dự án du lịch.
Được biết, những đề xuất trên thuộc 7 nhóm chính sách trong dự thảo nghị quyết gồm 14 điều khoản, hướng tới tháo gỡ các vướng mắc kéo dài trong phát triển du lịch, đồng thời huy động thêm vốn và nguồn lực xã hội cho ngành này.
Quốc hội yêu cầu làm rõ chính sách visa đặc biệt
Dù đánh giá cao định hướng cải cách chính sách thị thực, nhưng Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội vẫn đề nghị Chính phủ làm rõ hơn tính mới, nét đặc thù và phạm vi áp dụng của chính sách visa đặc biệt được đề xuất.
Trình bày báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Nguyễn Đắc Vinh cho rằng, nghị quyết không nên quy định cụ thể chính sách thị thực riêng cho từng nhóm đối tượng như chuyên gia, lao động kỹ thuật, nghệ sĩ hay người biểu diễn.
Thay vào đó, Chính phủ cần chủ động nghiên cứu, lựa chọn phương án phù hợp với từng nhóm đối tượng và các nhóm khác trên cơ sở nhu cầu thực tiễn. Quá trình xây dựng chính sách cũng cần tính đến yêu cầu bảo đảm an ninh quốc gia, trật tự công cộng và an toàn xã hội.
Có thể thấy, việc mở rộng chính sách thị thực cần đi đôi với cơ chế quản lý phù hợp, vừa tạo thuận lợi cho khách quốc tế, vừa bảo đảm các yêu cầu về quản lý xuất nhập cảnh.
Đề xuất ưu đãi đầu tư cho các dự án du lịch
Bên cạnh cải cách chính sách thị thực, dự thảo nghị quyết còn đề xuất nhiều cơ chế ưu đãi đầu tư nhằm thu hút doanh nghiệp tham gia các dự án du lịch quy mô lớn, có giá trị gia tăng cao.
Các dự án được phân thành 3 nhóm gồm du lịch chất lượng cao, du lịch trọng điểm và du lịch chiến lược trọng điểm. Tùy quy mô và tầm quan trọng, mỗi nhóm có thể được hưởng những mức hỗ trợ khác nhau về thuế và hạ tầng.
Với các mô hình du lịch cộng đồng, nông nghiệp, sinh thái và làng nghề thủ công quy mô nhỏ và vừa, dự thảo hướng tới hỗ trợ phát triển hạ tầng thiết yếu, đào tạo nhân lực, chuyển đổi số và quảng bá điểm đến.
Đáng chú ý, Chính phủ đề xuất thí điểm giảm tiền thuê đất đối với một số khu vực tại khách sạn, khu nghỉ dưỡng từ 4 sao trở lên. Chính sách này dự kiến áp dụng cho không gian cảnh quan, cây xanh, mặt nước và các tiện ích sử dụng chung, với điều kiện những khu vực này không được khai thác trực tiếp vào mục đích thương mại.
Bên cạnh đó, dự thảo cũng đặt mục tiêu hỗ trợ doanh nghiệp du lịch mở thêm các tuyến bay mới, phát triển dịch vụ và tăng cường kết nối với thị trường quốc tế. Ngoài ra, các công ty lữ hành và cơ sở lưu trú cũng được khuyến khích ký hợp đồng mua hàng dài hạn đối với sản phẩm thuộc chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP), qua đó mở rộng đầu ra cho hàng hóa địa phương và tăng sự tham gia của cộng đồng vào chuỗi giá trị du lịch.
Thúc đẩy mô hình du lịch mới, đầu tư nhân lực chất lượng cao
Dự thảo nghị quyết cũng đề xuất khuyến khích phát triển các mô hình kinh doanh du lịch mới, từ du lịch cộng đồng, dịch vụ trên nền tảng số đến du lịch tích hợp, giải trí, tổ hợp văn hóa – thể thao và du lịch kết hợp chăm sóc sức khỏe.
Với những dự án quy mô lớn như tổ hợp biểu diễn nghệ thuật, trung tâm hòa nhạc, lễ hội và khu vui chơi giải trí tích hợp, Chính phủ đề xuất áp dụng cơ chế thí điểm có kiểm soát, đồng thời đơn giản hóa thủ tục cấp phép theo hướng thực hiện một lần.
Và một trọng tâm khác là phát triển nguồn nhân lực du lịch. Ngân sách nhà nước dự kiến hỗ trợ đào tạo đội ngũ nhân lực và chuyên gia chất lượng cao trong các lĩnh vực đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, sản xuất nội dung số, ngoại ngữ, kỹ năng nghề và quản lý du lịch.
Chính sách hỗ trợ đào tạo cũng được mở rộng tới người lao động tại các điểm du lịch cộng đồng, nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ và tăng khả năng tham gia hoạt động kinh doanh du lịch tại địa phương.
Ưu tiên ngân sách cho hạ tầng và kết nối du lịch
Một nhóm chính sách khác trong dự thảo tập trung sử dụng ngân sách nhà nước để đầu tư phát triển hạ tầng du lịch thiết yếu. Trong đó, ưu tiên là hệ thống giao thông đa phương thức, kết nối các cửa ngõ quốc tế với trung tâm tăng trưởng, trung tâm du lịch và các khu du lịch quốc gia.
Ngân sách trung ương cũng được đề xuất bố trí vốn có mục tiêu cho những địa phương phát triển du lịch cộng đồng tại khu vực dân tộc thiểu số, miền núi, biên giới và hải đảo.
Trình bày đề xuất của Chính phủ, Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh cho biết, dự thảo nghị quyết nhằm cụ thể hóa Nghị quyết 26 của Bộ Chính trị về phát triển du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới.
Theo định hướng này, du lịch Việt Nam sẽ phát triển theo mô hình chất lượng cao, thông minh, xanh và sáng tạo, lấy bản sắc văn hóa Việt Nam làm nền tảng, hướng tới gia tăng giá trị và nâng cao năng lực cạnh tranh ở cả cấp khu vực lẫn quốc tế.
Bên cạnh đó, Bộ trưởng cũng khẳng định việc triển khai nghị quyết không đòi hỏi bổ sung nhân sự hay thay đổi bộ máy hành chính hiện hành. Kinh phí thực hiện dự kiến được huy động từ ngân sách trung ương, ngân sách địa phương và các nguồn hợp pháp khác.
Chính phủ kỳ vọng nghị quyết sẽ góp phần tháo gỡ những rào cản pháp lý, khơi thông nguồn lực và tạo khuôn khổ để triển khai các giải pháp linh hoạt hơn trong phát triển du lịch.
Nếu được Quốc hội thông qua, nghị quyết dự kiến có hiệu lực trong 10 năm, từ năm 2027 đến hết năm 2036.
