Chợ giá – Thị trường dầu thế giới trong phiên giao dịch ngày 20/03 đang chứng kiến một sự phân kỳ khủng khiếp giữa giá kỳ hạn và giá giao dịch thực tế trên các tàu dầu.
Tại khu vực Châu Á và Châu Âu, nếu muốn sở hữu một lô dầu thô hoặc nhiên liệu bay ngay lúc này, người mua phải chấp nhận mức giá kỷ lục, vượt xa những con số “dễ chịu” trên các sàn giao dịch tương lai. Cơn sốt này bắt nguồn từ việc các nhà lọc dầu và giới buôn lậu snapping up (vét sạch) bất kỳ thùng dầu nào họ có thể tiếp cận để lấp đầy khoảng trống cung ứng khổng lồ do cuộc chiến Mỹ – Israel và Iran gây ra.
Cú sốc thực tế vượt xa thị trường tài chính và nỗi lo logistics
Với việc 20% lượng dầu khí thế giới bị chặn đứng tại eo biển Hormuz cùng lời đe dọa nổ súng vào bất kỳ tàu bè nào qua lại, thế giới đang rơi vào một cuộc khủng hoảng năng lượng vật chất tồi tệ nhất lịch sử.
Trong khi giá dầu Brent kỳ hạn ổn định quanh mức 109 USD/thùng sau khi chạm đỉnh 119 USD, thì giá dầu Dubai – quy chuẩn cho thị trường vật chất tại Trung Đông – đã vọt lên mức kỷ lục 166,80 USD/thùng. Sự chênh lệch này cho thấy hệ thống bên dưới đang bị thắt chặt hơn nhiều so với những gì các chỉ số tiêu đề thể hiện.
Theo số liệu từ Petro-Logistics, dòng chảy dầu thô và khí ngưng tụ đã sụt giảm khoảng 12 triệu thùng mỗi ngày, tương đương 12% nhu cầu toàn cầu. Dennis Kissler, Phó Chủ tịch cấp cao tại BOK Financial, cảnh báo rằng ngay cả khi eo biển Hormuz được khai thông, cơn ác mộng về logistics vẫn sẽ kéo dài vì việc đưa nguồn cung trở lại thị trường thực tế mất nhiều thời gian hơn mức mọi người hình dung.
Cuộc đi săn dầu “chua” và sự đảo lộn của các tiêu chuẩn giá
Sự khan hiếm của nguồn cung từ vùng Vịnh, vốn chủ yếu là loại dầu trung bình và có hàm lượng lưu huỳnh cao (dầu chua – sour crude), đã buộc các nhà lọc dầu phải tìm kiếm các phương án thay thế từ những nơi xa xôi hơn. Nghịch lý đã xảy ra khi dầu Urals của Nga, vốn thường bị chiết khấu nặng nề do lệnh trừng phạt, nay lại được giao dịch với mức giá cao hơn (premium) so với dầu Brent tại thị trường Ấn Độ.
Tại Biển Bắc, loại dầu Johan Sverdrup của Na Uy cũng ghi nhận mức giá chênh lệch kỷ lục 11,30 USD so với dầu Brent. Ngay cả tại Mỹ, loại dầu Mars Sour sản xuất tại Vịnh Mexico – có chất lượng tương đương với dầu Trung Đông – cũng đã chạm mức giá cao nhất kể từ tháng 7/2008, phản ánh cơn khát dầu trung bình đang bao trùm khắp các châu lục.
Nhiên liệu thành phẩm và rủi ro lạm phát đình trệ
Tác động vĩ mô và tương lai của chuỗi cung ứng công nghiệp
Sự đứt gãy cung ứng và cú sốc giá này đang giáng một đòn mạnh vào các ngành vận tải, vận chuyển và sản xuất trên toàn thế giới. Với mức lợi nhuận lọc dầu (refinery margins) tại Châu Á đạt trên 60 USD/thùng, các doanh nghiệp đang phải đối mặt với chi phí đầu vào tăng phi mã, làm suy giảm nhu cầu tiêu dùng và đe dọa sự ổn định kinh tế trong nhiều tháng, thậm chí nhiều năm tới.
Goldman Sachs đã đưa ra dự báo rằng nếu tình trạng gián đoạn tiếp tục kéo dài, giá dầu Brent có khả năng sẽ vượt qua mức đỉnh lịch sử 147,50 USD từ năm 2008. Đây không còn là một cuộc biến động thị trường thông thường mà là một cuộc tái cấu trúc cưỡng bức đối với an ninh năng lượng và chuỗi cung ứng toàn cầu trong kỷ nguyên xung đột địa chính trị mới.
Tin tức xăng dầu trong nước ngày 20/03/2026
