Anthropic, công ty đứng sau mô hình AI Claude, dự kiến huy động khoảng 64,4 tỷ USD qua IPO với mức định giá tới 1.400 tỷ USD, thương vụ được Phố Wall coi là phép thử lớn nhất cho cơn sốt trí tuệ nhân tạo.
Đợt chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) của Anthropic đang thu hút sự chú ý của giới đầu tư toàn cầu. Đây là lần đầu tiên một công ty thuần phát triển mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) quy mô lớn bước lên sàn chứng khoán.
Kết quả của thương vụ được kỳ vọng sẽ trả lời câu hỏi mà thị trường đã đặt ra suốt hai năm qua: làn sóng đầu tư vào AI là xu hướng bền vững hay một bong bóng.
Định giá hơn 1.000 tỷ USD
Anthropic hướng tới mức định giá pha loãng hoàn toàn (fully diluted) khoảng 1.020-1.400 tỷ USD. Khoảng giá chào bán dự kiến là 70-78 USD mỗi cổ phiếu.
Con số này thấp hơn đáng kể so với mức 2.000 tỷ USD từng được bàn tán trên thị trường hồi mùa hè.
Công ty dự kiến thu về khoảng 64,4 tỷ USD từ đợt chào bán công khai. Ngoài ra, Anthropic huy động thêm 26 tỷ USD qua phát hành riêng lẻ cho các nhà đầu tư nền tảng (cornerstone), gồm Google (thuộc Alphabet), Nvidia, AMD, Broadcom, Micron và Microsoft.
Nếu hoàn tất, tổng số vốn huy động lên tới gần 90,4 tỷ USD. Đáng chú ý, phần lớn nhà đầu tư nền tảng cũng chính là những nhà cung cấp chip và hạ tầng điện toán đám mây cho Anthropic.

Doanh thu tăng vọt, chi phí cũng khổng lồ
Theo hồ sơ S-1 nộp lên Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC), doanh thu nửa đầu năm của Anthropic đạt 16,3 tỷ USD, tăng 1.300% so với cùng kỳ.
Tuy nhiên, đi kèm tốc độ tăng trưởng này là gánh nặng chi phí rất lớn. Công ty cam kết chi hàng trăm tỷ USD cho năng lực điện toán và hạ tầng trung tâm dữ liệu trong thập kỷ tới.
Những con số này cho thấy mô hình kinh doanh đặc thù của các công ty AI: doanh thu tăng theo cấp số nhân, nhưng để duy trì đà đó, họ phải liên tục đổ tiền vào chip, điện năng và máy chủ.
Vì sao là phép thử cho bong bóng AI
Trước đây, nhà đầu tư chủ yếu tiếp cận AI qua cổ phiếu các tập đoàn công nghệ đa ngành như Alphabet hay Microsoft. Mảng AI của các hãng này được “đệm” bởi quảng cáo, phần mềm và điện toán đám mây.
Anthropic thì khác. Là công ty thuần LLM đầu tiên quy mô lớn lên sàn, hãng buộc thị trường định giá trực tiếp một doanh nghiệp chỉ xây dựng mô hình và hạ tầng AI, không có “lưới an toàn” từ các mảng kinh doanh khác.
Việc hạ kỳ vọng định giá từ 2.000 tỷ USD xuống quanh 1.020-1.400 tỷ USD cũng được xem là tín hiệu khẩu vị của nhà đầu tư tổ chức đang nguội đi. Giới đầu tư ngày càng thận trọng trước câu hỏi: liệu chi tiêu vốn (capex) khổng lồ cho chip và trung tâm dữ liệu có chuyển hóa thành lợi nhuận bền vững?
Một “nghịch lý capex” khác cũng được giới phân tích chỉ ra. Anthropic không phải nơi trú ẩn nếu cổ phiếu phần cứng như Nvidia biến động. Ngược lại, công ty nằm ngay giữa cùng một chu kỳ chi tiêu, cần lượng lớn năng lực điện toán, năng lượng và phần cứng để mở rộng.
Những rủi ro được công bố
Trong hồ sơ đăng ký, Anthropic thẳng thắn nêu ra nhiều thách thức mang tính cấu trúc:
- Tốc độ “đốt tiền” rất lớn cho hạ tầng.
- Sự giám sát ngày càng chặt chẽ từ cơ quan quản lý.
- Rủi ro chuỗi cung ứng liên quan đến Lầu Năm Góc.
- Cảnh báo rõ ràng về khả năng các mô hình AI tiên tiến hành động tự chủ hoặc gây ra rủi ro mang tính hiện hữu.
Việc một công ty tự cảnh báo nhà đầu tư về rủi ro từ chính sản phẩm của mình là điều hiếm gặp trên thị trường vốn.
Dù kết quả ra sao, diễn biến cổ phiếu Anthropic trong những phiên đầu tiên sẽ là thước đo quan trọng. Một màn ra mắt thành công có thể mở đường cho làn sóng IPO của các công ty AI khác. Ngược lại, một phiên chào sàn ảm đạm có thể củng cố lo ngại rằng bong bóng AI đang dần lộ diện.












