CHỢ GIÁ – Nhu cầu vàng tại Trung Quốc đang tăng mạnh khi nhà đầu tư cá nhân, các quỹ ETF và ngân hàng trung ương đồng loạt tìm đến kim loại quý trong lúc các kênh đầu tư truyền thống chịu nhiều sức ép. Được biết, trong 8 tháng đầu năm, Trung Quốc đã nhập khẩu hơn 1.000 tấn vàng, vượt tổng lượng nhập khẩu của cả năm 2025. Đồng nhân dân tệ mạnh, nhu cầu đầu tư gia tăng cùng hoạt động mua vàng của ngân hàng trung ương đang tiếp tục tạo động lực cho thị trường vàng nước này.
Đồng nhân dân tệ mạnh hỗ trợ nhập khẩu vàng
Theo dữ liệu hải quan mới nhất, Trung Quốc đã nhập khẩu hơn 1.000 tấn vàng trong 8 tháng đầu năm 2026 – mức cao kỷ lục trong chuỗi dữ liệu bắt đầu từ năm 2017. Con số này đã vượt tổng lượng vàng nước này nhập khẩu trong cả năm 2025, khoảng 886 tấn, với tổng trị giá 96,5 tỷ USD. Chỉ trong vòng 8 tháng, Trung Quốc đã chi khoảng 158,8 tỷ USD cho vàng nhập khẩu, cho thấy quy mô lớn của dòng vốn đang dịch chuyển vào kim loại quý.
Ông Zijie Wu – nhà phân tích tại Jinrui Futures cho rằng, giá vàng trên thị trường Trung Quốc hiện duy trì cao hơn một chút so với giá quốc tế, tạo động lực để các doanh nghiệp gia tăng nhập khẩu. Đồng nhân dân tệ duy trì sức mạnh từ đầu năm cũng góp phần làm giảm chi phí tương đối của vàng nhập khẩu.
Bên cạnh đó, cơ chế cấp hạn ngạch nhập khẩu thuận lợi hơn đã tạo thêm dư địa cho các ngân hàng đưa vàng vào thị trường nội địa. Những yếu tố này cùng lúc thúc đẩy dòng vàng chảy vào Trung Quốc trong những tháng đầu năm.
Diễn biến trên càng đáng chú ý khi Trung Quốc vừa là một trong những trung tâm tiêu thụ vàng lớn nhất thế giới, vừa sở hữu hệ thống giao dịch và đầu tư vàng phát triển mạnh, trong đó Sàn giao dịch vàng Thượng Hải (SGE) giữ vai trò quan trọng.
Dữ liệu của Hội đồng Vàng Thế giới (WGC) cũng cho thấy nhập khẩu ròng vàng của Trung Quốc đạt 764 tấn trong nửa đầu năm, tăng 138% so với cùng kỳ năm trước. Riêng trong tháng 6, lượng vàng nhập khẩu đã đạt 152 tấn, cao nhất kể từ tháng 3/2024. Sang tháng 7, nhập khẩu ròng giảm xuống 118 tấn, thấp hơn tháng trước nhưng vẫn tăng 34% so với cùng kỳ năm 2025.
Nhà đầu tư Trung Quốc tăng mua vàng qua ETF
Không chỉ vàng vật chất, dòng tiền đổ vào các sản phẩm đầu tư vàng tại Trung Quốc cũng tăng mạnh.
Theo dữ liệu từ Sàn giao dịch vàng Thượng Hải, các quỹ ETF vàng của Trung Quốc đã bổ sung khoảng 44 tấn vàng trong 8 tháng đầu năm, tăng khoảng 18% so với đầu năm. Trái lại, lượng vàng nắm giữ của các ETF vàng trên toàn cầu gần như không thay đổi trong cùng thời gian, theo số liệu được dẫn lại.
Dữ liệu của Hội đồng Vàng Thế giới (WGC) cho thấy, chỉ riêng trong tháng 8, các ETF vàng Trung Quốc đã mua thêm khoảng 11 tấn, đưa tổng lượng vàng nắm giữ lên khoảng 293 tấn. Giá trị tài sản quản lý của các quỹ này cũng tăng khoảng 10 tỷ nhân dân tệ, lên 282 tỷ nhân dân tệ, tương đương khoảng 42 tỷ USD.
Được biết, dòng tiền gia tăng vào các quỹ vàng diễn ra khi lợi suất trái phiếu chính phủ Trung Quốc giảm, trong khi thị trường chứng khoán chưa tạo được sức hút tương ứng. Và nếu lợi suất từ những tài sản truyền thống đi xuống, vàng sẽ trở thành một lựa chọn đáng chú ý đối với các nhà đầu tư tìm kiếm kênh bảo toàn giá trị tài sản.
Theo WGC, dòng tiền vào các ETF vàng Trung Quốc tiếp tục được duy trì trong những ngày đầu tháng 9, cho thấy nhu cầu đầu tư vào kim loại quý này chưa có dấu hiệu suy yếu rõ rệt.
Chính sách cấp phép mới thúc đẩy ngân hàng sử dụng hạn ngạch
Một yếu tố khác được giới phân tích chú ý chính là những thay đổi trong cơ chế cấp phép nhập khẩu vàng từ tháng 6. Theo nhận định được Bloomberg dẫn lại, cơ chế mới có thể khuyến khích các ngân hàng tận dụng đầy đủ hạn ngạch nhập khẩu do Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC) phân bổ. Đây có thể là một trong những yếu tố góp phần lý giải đà tăng mạnh của lượng vàng nhập khẩu trong những tháng gần đây.
Sự kết hợp giữa đồng nhân dân tệ tương đối mạnh, nhu cầu đầu tư cao và điều kiện nhập khẩu thuận lợi đã tạo môi trường thuận lợi cho dòng vàng chảy vào Trung Quốc.
Dù vậy, nhu cầu vàng tại Trung Quốc lại không hoàn toàn đồng nhất. Theo Hội đồng Vàng Thế giới (WGC), lượng vàng rút khỏi Sàn giao dịch vàng Thượng Hải trong tháng 8 giảm bất thường, trong khi lĩnh vực trang sức vẫn chịu sức ép. Diễn biến này cho thấy động lực chính của thị trường hiện nghiêng nhiều hơn về nhu cầu đầu tư thay vì tiêu dùng trang sức.
Và một trong những yếu tố có ảnh hưởng đáng kể đến tâm lý nhà đầu tư Trung Quốc là hoạt động mua vàng của ngân hàng trung ương. Trong tháng 8, PBOC đã bổ sung 20,2 tấn vàng vào dự trữ, mức tăng hàng tháng lớn nhất kể từ tháng 10/2023. Đây cũng là tháng thứ 22 liên tiếp ngân hàng trung ương Trung Quốc tăng dự trữ vàng.
Tính đến cuối tháng 8, lượng vàng dự trữ chính thức của Trung Quốc đạt khoảng 2.387 tấn, tương đương khoảng 9% tổng dự trữ ngoại hối của nước này, tăng từ mức 8% trong tháng 7.
Việc PBOC duy trì hoạt động mua vàng trong thời gian dài được giới quan sát xem là yếu tố củng cố tâm lý đối với nhà đầu tư trong nước. Khi ngân hàng trung ương liên tục bổ sung kim loại quý vào dự trữ, một bộ phận nhà đầu tư cá nhân có thêm động lực xem vàng như một tài sản dự trữ dài hạn.
Theo ông Zijie Wu cho rằng, hoạt động mua vàng của PBOC trong những tháng gần đây đã góp phần cải thiện tâm lý của các nhà đầu tư bán lẻ
Trung Quốc tìm thêm lớp bảo vệ tài sản bằng vàng
Đằng sau làn sóng mua vàng tại Trung Quốc còn là những thay đổi rộng hơn trong hành vi đầu tư của cả người dân và các tổ chức.
Thị trường bất động sản Trung Quốc vẫn đối mặt với nhiều thách thức, trong khi chứng khoán biến động và lợi suất trái phiếu chính phủ duy trì ở mức thấp. Ở môi trường này, một bộ phận nhà đầu tư tìm đến vàng như một tài sản hữu hình, qua đó đa dạng hóa danh mục.
Theo Financial Times, việc Trung Quốc gia tăng nhập khẩu vàng diễn ra song song với xu hướng đa dạng hóa tài sản của các nhà đầu tư và cơ quan chức năng. Trong đó, lượng trái phiếu Kho bạc Mỹ do Trung Quốc nắm giữ đã giảm xuống mức thấp nhất trong khoảng 18 năm.
Điều này không đồng nghĩa toàn bộ dòng tiền rút khỏi các tài sản khác đều chuyển sang vàng. Dù vậy, diễn biến trên cho thấy vàng đang được chú ý nhiều hơn trong chiến lược đa dạng hóa tài sản tại Trung Quốc.
Nhu cầu gia tăng tại Trung Quốc cũng diễn ra trong khi dòng tiền toàn cầu tiếp tục đổ mạnh vào kim loại quý này. Theo Hội đồng Vàng Thế giới (WGC), riêng trong tháng 8, các quỹ ETF vàng trên toàn cầu thu hút khoảng 18 tỷ USD vốn mới. Tổng lượng vàng do các quỹ này nắm giữ tăng thêm 121 tấn, lên 4.189 tấn, mức cao kỷ lục. Tổng tài sản quản lý cũng tăng 16%, đạt khoảng 615 tỷ USD.
Đáng chú ý, phần lớn dòng vốn quốc tế trong tháng 8 đến từ các quỹ niêm yết tại Bắc Mỹ và châu Âu. Các quỹ tại châu Á cũng ghi nhận dòng tiền vào khoảng 2 tỷ USD, trong đó Trung Quốc tiếp tục là một động lực quan trọng.
Diễn biến này đã cho thấy sức hút của vàng không chỉ xuất phát từ một thị trường riêng lẻ mà đang phản ánh xu hướng đa dạng hóa tài sản diễn ra trên phạm vi toàn cầu.
Vàng biến động khi Mỹ – Trung bước vào cuộc đấu kinh tế mới
Thị trường vàng quốc tế bước vào tháng 9 trong trạng thái biến động sau khi giá từng lập đỉnh kỷ lục hồi tháng 1/2026 rồi điều chỉnh đáng kể.
Theo Reuters, trong phiên giao dịch ngày 22/9, giá vàng giao ngay đã giảm 0,4%, xuống khoảng 4.325 USD/ounce. Hợp đồng vàng tương lai của Mỹ cũng giảm 0,5%, còn khoảng 4.362 USD/ounce. So với mức đỉnh 5.594,82 USD/ounce thiết lập hồi tháng 1, giá vàng hiện thấp hơn khoảng 22%.
Và đợt điều chỉnh sau giai đoạn tăng mạnh đầu năm đã tạo điều kiện để một bộ phận nhà đầu tư Trung Quốc gia tăng mua vàng ở vùng giá thấp hơn mức đỉnh. Dù vậy, triển vọng của kim loại quý vẫn phụ thuộc vào nhiều yếu tố, từ chính sách tiền tệ của các ngân hàng trung ương, diễn biến đồng USD, lợi suất trái phiếu đến căng thẳng địa chính trị và nhu cầu đầu tư trên toàn cầu.
Được biết, làn sóng tích trữ vàng tại Trung Quốc diễn ra trong thời điểm Bắc Kinh đứng trước hàng loạt vấn đề kinh tế và thương mại quan trọng.
Vào ngày 24/9, Tổng thống Mỹ – Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc – Tập Cận Bình dự kiến sẽ gặp nhau tại Washington, trong khuôn khổ chuyến thăm Mỹ của ông Tập từ ngày 23 đến 25/9. Hai bên cũng đang tìm cách duy trì đối thoại về thương mại, công nghệ và các vấn đề kinh tế, trong khi thỏa thuận đình chiến thương mại tiếp tục là một vấn đề quan trọng.
Trước cuộc gặp cấp cao, các quan chức Mỹ và Trung Quốc đã tiến hành đàm phán tại New York, tập trung vào thương mại và trí tuệ nhân tạo. Hai bên đã phát đi một số tín hiệu về tiến triển trong một số vấn đề, nhưng nhiều bất đồng vẫn còn tồn tại.
Trong khi đó, đất hiếm tiếp tục là một vấn đề chiến lược trong quan hệ Mỹ – Trung. Bắc Kinh đang giữ vị trí quan trọng trong chuỗi cung ứng đất hiếm toàn cầu, khiến lĩnh vực này trở thành một trong những chủ đề được quan tâm trước cuộc gặp giữa hai nhà lãnh đạo.
Bắc Kinh tìm cách tránh căng thẳng thương mại với châu Âu
Không chỉ với Washington, quan hệ thương mại giữa Trung Quốc và Liên minh châu Âu (EU) cũng đang đối mặt với nhiều sức ép.
Ngoại trưởng Trung Quốc – Vương Nghị mới đây đã kêu gọi Trung Quốc và châu Âu tránh một cuộc chiến thương mại, đồng thời cho rằng hai bên cần giải quyết các bất đồng kinh tế thông qua đối thoại và tham vấn. Phát biểu được đưa ra trong cuộc điện đàm giữa ông Vương Nghị và Ngoại trưởng Đức – Johann Wadephul.
Trong khi đó, EU đang yêu cầu Bắc Kinh đưa ra những kết quả cụ thể nhằm thu hẹp các bất cân đối thương mại. Ủy viên Thương mại EU – Maroš Šefčovič cho biết, Trung Quốc phải đạt được tiến triển thực chất trước tháng 10, nếu không muốn đối mặt với các biện pháp cứng rắn hơn từ khối.
Có thể thấy, những diễn biến trên đã tạo thêm một lớp bất định đối với nền kinh tế Trung Quốc, trong bối cảnh nước này đồng thời đối mặt với nhiều vấn đề về thương mại và kinh tế. Điều này cũng góp phần làm nổi bật vai trò của các tài sản phòng vệ như vàng trong chiến lược đa dạng hóa của một bộ phận nhà đầu tư.
