Chợ giá – Khi thế giới vẫn đang chao đảo vì bất ổn kinh tế và các cuộc cạnh tranh địa chính trị, thì đồng nhân dân tệ (NDT) của Trung Quốc lại đang có dấu hiệu phục hồi và duy trì ổn định so với đồng đô la Mỹ. Điều này không chỉ phản ánh nỗ lực của Bắc Kinh trong việc kiểm soát nền kinh tế trong nước, mà còn hé lộ những toan tính chiến lược ở tầm quốc tế.
Bắc Kinh phát đi tín hiệu ổn định
Theo đánh giá từ các chuyên gia kinh tế của Goldman Sachs cho rằng, xu hướng tăng giá gần đây của đồng nhân dân tệ – đặc biệt thông qua tỷ giá tham chiếu hàng ngày do Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC) công bố, có thể được xem là một “cử chỉ thiện chí” trong bối cảnh Trung Quốc đang nối lại các cuộc đàm phán thương mại với Mỹ.
Được biết, PBOC thời gian qua đã thể hiện vai trò chủ động trong việc điều hành chính sách tiền tệ, không chỉ nhằm kiểm soát lạm phát và hỗ trợ tăng trưởng, mà còn để củng cố niềm tin vào thị trường tài chính Trung Quốc. Việc không vội vàng cắt giảm lãi suất, đi ngược lại với xu hướng nới lỏng của nhiều ngân hàng trung ương lớn, chính là một chiến lược nhằm giữ giá trị đồng nội tệ ổn định, đồng thời tránh dòng vốn chảy ra khỏi quốc gia.
Lợi thế chiến lược trong bối cảnh toàn cầu bất ổn
Việc tỷ giá đồng nhân dân tệ giữ vững đà tăng và tránh những biến động tiêu cực mang lại nhiều lợi ích cho nền kinh tế Trung Quốc cũng như cho các đối tác thương mại:
Thúc đẩy thương mại quốc tế
Một đồng tiền ổn định đã giúp các doanh nghiệp nội địa và đối tác nước ngoài dễ dàng dự báo chi phí, giảm thiểu rủi ro tỷ giá và thúc đẩy thương mại. Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu chưa hoàn toàn phục hồi sau đại dịch COVID-19, thì việc đồng nhân dân tệ giữ giá trị ổn định đang hỗ trợ Trung Quốc củng cố vai trò trung tâm sản xuất toàn cầu.
Hấp dẫn dòng vốn đầu tư
Sự ổn định của đồng nhân dân tệ cũng góp phần tăng niềm tin cho các nhà đầu tư nước ngoài, đặc biệt trong các lĩnh vực như sản xuất công nghệ cao, năng lượng tái tạo và tài chính. Theo số liệu của Bộ Thương mại Trung Quốc cho biết, dòng vốn FDI vào Trung Quốc vẫn duy trì ở mức cao trong năm qua, phần lớn nhờ vào môi trường tiền tệ ổn định.
Tăng vị thế đồng nhân dân tệ trên trường quốc tế
Việc đồng nhân dân tệ trở thành một trong năm đồng tiền chính trong rổ SDR của IMF chính là minh chứng rõ nét cho nỗ lực quốc tế hóa đồng tiền này. Hiện, Trung Quốc đang tích cực thúc đẩy việc thanh toán quốc tế bằng nhân dân tệ, ký kết hàng loạt thỏa thuận hoán đổi tiền tệ với các quốc gia đang phát triển, đồng thời khuyến khích giao dịch dầu mỏ, khí đốt và kim loại quý bằng đồng nội tệ thay vì đồng đô la Mỹ.
Những lực cản địa chính trị và tài chính tiềm ẩn
Tuy nhiên, sự ổn định của đồng nhân dân tệ cũng không hoàn toàn là “bức tranh tươi sáng”. Bên cạnh cơ hội, việc Trung Quốc sử dụng chính sách tiền tệ một cách linh hoạt nhưng kiểm soát chặt chẽ cũng tạo ra những hệ lụy nhất định.
Rủi ro từ biến động thị trường
Mặc dù PBOC chủ trương ổn định, nhưng trên thực tế, đồng nhân dân tệ vẫn chịu áp lực từ yếu tố ngoại lai như xu hướng tăng lãi suất tại Mỹ, các dòng vốn đầu cơ ngắn hạn, hay ảnh hưởng từ giá hàng hóa toàn cầu. Việc duy trì ổn định tỷ giá trong khi không tự do thả nổi vẫn là một bài toán khó với giới điều hành tiền tệ Trung Quốc.
Nghi ngờ từ phương Tây
Các động thái can thiệp của Trung Quốc trên thị trường ngoại hối lâu nay vẫn là điểm nóng trong căng thẳng thương mại với Mỹ và các nền kinh tế phương Tây. Dù chưa bị gán mác chính thức là “thao túng tiền tệ”, nhưng Bắc Kinh vẫn liên tục đối mặt với các chỉ trích từ Quốc hội Mỹ cũng như các tổ chức kinh tế quốc tế.
Cạnh tranh với đồng đô la Mỹ và euro
Tham vọng quốc tế hóa đồng nhân dân tệ cũng đang đụng độ trực tiếp với lợi ích của các đồng tiền lớn như đô la Mỹ và euro. Việc Trung Quốc khuyến khích các quốc gia “phi đô la hóa” trong thanh toán quốc tế được xem là thách thức tiềm tàng đối với trật tự tài chính hiện tại – vốn được xây dựng dựa trên nền tảng đồng đô la Mỹ.
Trung Quốc đang bước đi thận trọng trên sợi dây chính sách
Việc duy trì đồng nhân dân tệ ổn định trong khi vẫn mở rộng ảnh hưởng quốc tế là một nhiệm vụ đầy thách thức. Hiện, Bắc Kinh đang đi trên một “sợi dây mỏng” – vừa phải đáp ứng các mục tiêu kinh tế trong nước, vừa tìm cách gia tăng sức ảnh hưởng quốc tế mà không gây ra những cú sốc chính trị hoặc tài chính không mong muốn.
Trong dài hạn, tương lai của đồng nhân dân tệ sẽ phụ thuộc vào việc Trung Quốc có thể duy trì được lòng tin từ các nhà đầu tư quốc tế, cải cách cấu trúc tài chính và thể hiện vai trò có trách nhiệm trong hệ thống tiền tệ toàn cầu.
