Chợ giá – Từ khi Tổng thống Mỹ – Donald Trump đắc cử, đồng yên Nhật Bản bất ngờ trở thành nơi trú ẩn an toàn cho giới đầu tư quốc tế, diễn biến này hoàn toàn trái ngược với mong muốn của các nhà hoạch định chính sách tại Tokyo.
Theo dữ liệu thị trường mới nhất, thì tỷ giá đồng yên đã tăng giá gần 10% kể từ đầu năm 2025, giao dịch quanh mức 144 yên/đô la. Được biết, đà tăng mạnh mẽ này chủ yếu đến từ việc đồng đô la Mỹ đang mất dần sức hấp dẫn trong bối cảnh chính sách đối ngoại và thương mại của ông Trump tiếp tục làm dấy lên những lo ngại trên toàn cầu.
Trump – “Ngòi nổ” khiến đô la Mỹ mất giá?
Việc ông Donald Trump tái đắc cử và khởi động nhiệm kỳ thứ hai với lập trường cứng rắn về thương mại, bao gồm việc áp thuế mới và gây áp lực lên các đồng minh, đã khiến giới đầu tư chuyển hướng tìm kiếm các tài sản an toàn hơn.
Đồng yên – với lịch sử lâu đời là đồng tiền trú ẩn trong thời kỳ bất ổn, nhanh chóng trở thành điểm đến ưa thích của nhiều nhà đầu tư, dù điều này đang gây đau đầu cho Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ).
Thống đốc BOJ: “Gió ngược” trong 100 ngày đầu
Đối với Thống đốc Ngân hàng Nhật Bản – Kazuo Ueda, thì 100 ngày đầu tiên của ông trong nhiệm kỳ Tổng thống Trump 2.0 thực sự là một phép thử lớn. Trong khi BOJ kỳ vọng có thể dần tăng lãi suất sau thời gian dài duy trì chính sách siêu nới lỏng, thì sự tăng giá quá nhanh của đồng yên lại buộc cơ quan này phải tạm dừng kế hoạch đó.
Theo đó, vào ngày ⅕ vừa qua, BOJ đã thông báo sẽ hoãn lần tăng lãi suất dự kiến trong quý II nhằm tránh làm tăng thêm áp lực đối với xuất khẩu và nền kinh tế đang phục hồi chậm.
Đồng yên mạnh thường sẽ gây ảnh hưởng tiêu cực đến xuất khẩu – một trong những trụ cột chính của nền kinh tế Nhật Bản. Nhiều doanh nghiệp lớn như Toyota, Sony hay Hitachi đã lên tiếng cảnh báo về khả năng giảm lợi nhuận trong năm tài chính tới nếu đồng yên duy trì đà tăng hiện tại.
Nhật Bản có đang “trả giá” cho vị thế an toàn?
Việc đồng yên được coi là nơi trú ẩn an toàn không phải là điều mới. Tuy nhiên, với tình hình kinh tế hiện tại, thì điều này lại đặt BOJ vào thế khó: hoặc bảo vệ nền kinh tế bằng cách duy trì lãi suất thấp, hoặc kiểm soát sức mạnh của đồng yên bằng các can thiệp trực tiếp, điều vốn không được Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) ủng hộ.
Theo các chuyên gia kinh tế của Bloomberg và Reuters, Nhật Bản có thể sẽ phải đối mặt với áp lực kép – vừa phải kiểm soát lạm phát nội địa trong khi vẫn giữ được sức cạnh tranh cho hàng hóa xuất khẩu.
Bên cạnh đó, nhiều nhà phân tích cũng nhận định rằng, nếu chính quyền Trump tiếp tục duy trì lập trường bảo hộ thương mại và nếu căng thẳng địa chính trị tại châu Á (đặc biệt là tại Đài Loan và Biển Đông) tiếp tục gia tăng, thì đồng yên sẽ còn tăng giá mạnh hơn nữa trong các tháng tới.
