Chợ giá – Từ 01/08/2025, xăng E10 sẽ chính thức được đưa vào sử dụng thí điểm tại một số nơi. Đây được coi là bước đi có tính chiến lược trong lộ trình chuyển đổi năng lượng xanh, mang lại lợi ích cho môi trường. Tuy nhiên, cũng không ít ý kiến trái chiều cho rằng việc sử dụng xăng E10 sẽ gây hại cho động cơ.
Xăng E10 là gì?
Xăng E10 hay còn gọi là xăng sinh học E10 là loại nhiên liệu sinh học bao gồm 90% xăng không chì thông thường và 10% ethanol. Ethanol là một loại cồn sinh học được chiết xuất từ nguồn nguyên liệu tái tạo như mía, sắn, bắp…Nguyên liệu chính để sản xuất cồn sinh học hiện nay tại Việt Nam là sắn lát khô.
Cồn sinh học trong hỗn hợp nhiên liệu sinh học được sử dụng như một chất chứa oxy thay thế cho các hợp chất pha vào xăng trước đây như chì hay ete. Cồn sinh học được sản xuất từ quá trình lên men tinh bột, mật rỉ đường và các phế phẩm nông nghiệp khác.
Xăng E10 là loại nhiên liệu tiêu chuẩn bán tại cây xăng ở nhiều nước vì mục tiêu giảm lượng khí thải độc hại ra môi trường. Tại Việt Nam, 2 doanh nghiệp đầu mối xăng dầu lớn nhất cả nước là Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) và Tổng Công ty Dầu Việt Nam (PV Oil) sẽ thí điểm bán xăng E10 từ ngày 01/08 ở TP HCM, Hà Nội, Hải Phòng. Đây là bước đầu trong lộ trình của chính phủ với mục tiêu đưa xăng E10 thay thế xăng khoáng trên thị trường, dự kiến sẽ đưa vào sử dụng đồng loạt từ đầu năm 2026.
Xăng E10 khác gì so với xăng RON95?
Sự khác biệt giữa xăng E10 và RON95 nằm ở thành phần, chỉ số octan và khả năng tương thích với động cơ. Cụ thể:
| Tiêu chí | Xăng E10 | Xăng RON 95 |
|---|---|---|
| Thành phần | 90% xăng khoáng + 10% ethanol | 100% xăng khoáng, không pha ethanol |
| Chỉ số Octane (RON) | Phụ thuộc loại nền: thường là RON 92 hoặc RON 95 | Cố định: RON 95 |
| Hiệu suất động cơ | Thấp hơn nếu nền là RON 92 | Cao |
| Khả năng chống kích nổ | Trung bình nếu nền là RON 92 | Rất tốt |
| Mức tiêu hao nhiên liệu | Cao hơn | Tiết kiệm hơn |
| Tác động môi trường | Thân thiện hơn | Cao hơn |
| Giá bán | Thấp hơn | Cao hơn |
Như vậy, so với xăng E10 với nền RON92 thì xăng RON 95 có chỉ số octan cao hơn nên khả năng chống kích nổ sẽ tốt hơn; hiệu suất động cơ cao hơn giúp máy chạy êm hơn, mạnh hơn. Tuy nhiên, xăng E10 với nền RON 95 thì sự chênh lệch các chỉ số giữa 2 loại xăng là không đáng kể.
Bên cạnh đó, xăng E10 có ethanol sinh học nên thân thiện với môi trường và giá bán dự kiến sẽ thấp hơn xăng RON 95 nên sẽ giúp người dùng tiết kiệm chi phí vận hành xe. Trong bảng giá bán lẻ xăng dầu trong nước phổ biến trên thị trường vùng 1 (gần cảng, kho, nhà máy lọc dầu…) vào ngày 31/7, Petrolimex đã bổ sung giá xăng sinh học E10 RON-III ở mức thấp hơn giá xăng không chì RON 95-III khoảng 240 đồng/lít.
Sử dụng xăng E10 có tốt không?
Việc đưa xăng E10 vào sử dụng được xem là một bước đi có tính chiến lược trong lộ trình chuyển đổi năng lượng xanh, giảm dần sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch, đồng thời góp phần thực hiện các cam kết về giảm phát thải khí nhà kính của Việt Nam.
Tuy có lợi cho môi trường nhưng nhiều người vẫn rất e dè trong việc chuyển đổi sang sử dụng xăng E10 cho các loại xăng truyền thống. Nguyên nhân là do nhiều người coi xăng E10 là xăng pha, sẽ gây hại cho động cơ sau một thời gian sử dụng.
Một số nhược điểm của xăng sinh học E10 phải kể đến như: Thứ nhất, xăng sinh học có chưa ethanol cao nên sẽ có tính hút ẩm và ăn mòn cao hơn, gây rỉ sét cho các loại bình xăng bằng sắt thép.
Thứ hai, do có đặc tính ăn mòn, nên thành phần ethanol có trong xăng E10 có thể gây ăn mòn, nứt vỡ các bộ phận như phớt (gioăng) cao su, nhựa và kim loại. Thứ 3, năng lượng của ethanol thấp hơn 33% so với xăng tinh khiết (theo Cơ quan Quản lý thông tin năng lượng Mỹ) nên xăng E10 có thể khiến các thông số vận hành của xe như công suất, lực kéo…giảm một chút với xăng thông thường.
Ngoài ra, với khí hậu nóng ẩm tại Việt Nam, ethanol dễ hấp thụ nước từ không khí, dẫn đến phân tách pha, làm nhiên liệu trở nên kém chất lượng và gây hỏng động cơ. Điều này đòi hỏi các chủ xe nên kiểm tra độ kín nắp thùng xăng để việc lưu trữ xăng được đảm bảo.
Các nghiên cứu thực nghiệm đánh giá độ bền và tuổi thọ của động cơ xe máy và ô tô cho thấy mức độ ảnh hưởng của xăng sinh học E10 và xăng truyền thống là khá tương đồng nhau và đều nằm trong giới hạn cho phép về mòn cũng như biến đổi các tính chất của dầu bôi trơn. Bên cạnh đó, hầu hết ô tô đời mới, sản xuất sau năm 2010, đều được trang bị để chạy được xăng E10 nên các chủ xe hoàn toàn có thể yên tâm sử dụng.
Hướng dẫn 6 cách phân biệt xăng thật giả đơn giản & chính xác
Xăng E10 không phù hợp với các loại xe nào?
Theo các nghiên cứu trong nước và quốc tế, phần lớn xe ô tô đời mới, cũng như xe máy sản xuất sau năm 2010 (đặc biệt là xe có phun xăng điện tử) đều tương thích với xăng E10. Những chủ phương tiện trước đây đã sử dụng xăng E5 ổn định cũng có thể yên tâm tiếp tục với E10.
Ở Việt Nam, các hãng như Toyota, Honda và Ford xác nhận xe từ 2011 phù hợp hoàn toàn với xăng E10. Đối với xe máy, hầu hết mẫu từ năm 1986 (như Honda, Yamaha, Harley-Davidson) đều dùng được, miễn là không để xăng lâu trong bình. Trong khi đó, xe mới từ năm 2010 trở đi được tối ưu hóa cho xăng E10, thậm chí hiệu suất xe được cải thiện.
Ngược lại, xe không phù hợp với xăng E10 bao gồm xe ô tô đời cũ trước năm 2000, đặc biệt xe châu Âu như một số mẫu Alfa Romeo trước 2011 hoặc xe yêu cầu xăng octane cao (98+). Xe máy cũ (trước 1986) có thể gặp vấn đề ăn mòn bộ chế hòa khí.
Với các chủ phương tiện, nếu không chắc chắn về việc xe của mình có tương thích với xăng E10 hay không thì bạn hãy kiểm tra theo các phương pháp sau:
- Xem sách hướng dẫn sử dụng: Thông tin về loại xăng phù hợp thường được ghi rõ.
- Kiểm tra nắp bình xăng: Nếu có ghi “Up to E10” hoặc “E10 compatible”, nghĩa là có thể dùng.
- Liên hệ hãng xe hoặc đại lý chính hãng để được xác nhận rõ ràng.
Nên sử dụng xăng E10 hay xăng RON95 thì tốt hơn?
Tại Việt Nam, môi trường có độ ẩm cao là một rủi ro lớn, bởi xăng sinh học E10 có tính hút ẩm mạnh. Điều này sẽ khiến xe để lâu không sử dụng dễ hút nước, dẫn đến hiện tượng khó khởi động, đề không nổ hoặc nổ không đều.
Chính vì vậy, đối với những phương tiện sử dụng thường xuyên thì có thể dùng xăng sinh học E10 để tận dụng ưu điểm vận hành và bảo vệ môi trường. Ngược lại, những xe ít sử dụng hoặc đã cũ thì nên sử dụng xăng khoáng thông thường như RON 95, RON 92 để xe vận hành an toàn hơn.
Cách sử dụng xăng E10 an toàn cho động cơ
Ngay cả với xe tương thích với xăng sinh học E10 thì nếu sử dụng sai cách cũng khiến động cơ bị ảnh hưởng, tăng thêm chi phí bảo dưỡng, sửa chữa cho chủ phương tiện. Vì vậy, để hạn chế những tác động của xăng E10 đối với phương tiện thì chủ xe có thể áp dụng những biện pháp sau:
- Thứ nhất, nếu xe để lâu không sử dụng (3-4 tuần) thì hãy xả sạch bình xăng hoặc cân nhắc sử dụng chất ổn định xăng. Nguyên nhân là do xăng E10 có đặc tính “háo nước”, dễ xảy ra hiện tượng tách lớp ethanol ngậm nước và xăng sau vài tuần, đặc biệt là khi xe đứng im một chỗ thời gian dài; nước nặng hơn lắng bên dưới, còn xăng nổi lên trên. Phần nước sẽ gây han gỉ bình xăng, và khi sử dụng xe trở lại, nước lọt vào làm hỏng bơm xăng.
- Thứ hai, chủ xe nên thay lọc xăng định kỳ thường xuyên hơn so với khi sử dụng xăng A95 thông thường.
- Thứ ba, chủ xe nên cân nhắc phương pháp phủ chống gỉ cho bình xăng.
|
Thực tế, việc triển khai đưa xăng E10 vào sử dụng và từng bước thay thế xăng truyền thống còn rất nhiều thách thức. Trước đó vào năm 2008, thị trường cũng từng thí điểm và áp dụng xăng sinh học E5 nhưng đã sớm “chết yểu” do mức giá không chênh lệch nhiều so với RON 95, tâm lý e ngại về độ bền động cơ và mạng lưới cung ứng thu hẹp. Vì vậy, giai đoạn thử nghiệm bắt đầu từ hôm nay 01/08/2025 sẽ đóng vai trò then chốt, giúp cơ quan quản lý, doanh nghiệp đánh giá thực tế phản ứng thị trường, kỹ thuật vận hành phương tiện và khả năng cung ứng trước khi dự kiến áp dụng xăng E10 từ năm 2026. Nếu triển khai thành công thì đây sẽ là bước tiến mới giúp giảm phát thải và thúc đẩy mục tiêu chuyển đổi xanh của ngành năng lượng Việt Nam. |
