Chợ giá – Các thương hiệu Trung Quốc đang dần thoát khỏi định kiến về những sản phẩm giá rẻ, từng bước chinh phục nhóm người tiêu dùng sành sỏi bằng chất lượng và thiết kế ngày càng cải thiện. Từ ống kính máy ảnh, bút máy đến giày chạy bộ, nhiều sản phẩm của nước này đang trở thành đối thủ đáng gờm của các thương hiệu lâu đời nhờ sự sáng tạo, chất lượng tốt hơn và mức giá dễ tiếp cận.
Từ lựa chọn giá rẻ đến thương hiệu được giới sành chơi công nhận
Ống kính máy ảnh là một trong những sản phẩm tiêu dùng có yêu cầu sản xuất khắt khe, từ độ chính xác của thấu kính quang học đến khả năng vận hành của động cơ lấy nét tự động và lá khẩu. Các bộ phận này phải được gia công với độ chính xác cao, giữ sạch và gần như thẳng hàng hoàn hảo, ngay cả khi chịu va đập hoặc tác động của thời tiết. Trong khi đó, người mua cũng rất khắt khe, sẵn sàng chi từ 1.000 USD trở lên cho một ống kính Nikon, Sony hay Fujifilm và đặc biệt chú trọng độ sắc nét cùng từng chi tiết nhỏ nhất.
Trong nhiều năm, Viltrox được biết đến như một lựa chọn giá rẻ đến từ Trung Quốc, thu hút những nhiếp ảnh gia muốn tiết kiệm hàng trăm USD so với sản phẩm của các nhà sản xuất Nhật Bản lâu đời. Các mẫu ống kính đầu tiên của hãng có chất lượng quang học tương đối tốt, nhưng bước ngoặt thực sự đến khoảng 4 năm trước, khi doanh nghiệp đầu tư vào vật liệu và quy trình sản xuất, giúp chất lượng sản phẩm cải thiện đáng kể. Những mẫu như ống kính chân dung 75mm và ống kính góc rộng 13mm dần tạo dựng danh tiếng cho thương hiệu không chỉ nhờ giá bán cạnh tranh mà còn bởi chất lượng thực tế.
Với những người thường xuyên theo dõi các kênh YouTube về nhiếp ảnh hoặc diễn đàn DPReview, Viltrox ngày càng trở thành cái tên đáng chú ý. Chris Lee – nhà đánh giá thiết bị máy ảnh Fujifilm có ảnh hưởng tại Atlanta, Mỹ, đồng thời điều hành kênh YouTube pal2tech, cho biết sự hoài nghi đối với các nhà sản xuất bên thứ ba gần như đã biến mất. Theo ông, thái độ dè dặt từng phổ biến với những thương hiệu như Viltrox không còn như trước.
Và sự thay đổi này không chỉ diễn ra trong ngành thiết bị máy ảnh. Các hãng bút máy Trung Quốc như Asvine và Hongdian đang được giới sưu tầm đánh giá cao nhờ thiết kế và trải nghiệm viết, trong khi giá bán thấp hơn đáng kể so với nhiều thương hiệu châu Âu và Nhật Bản.
Tương tự, trong lĩnh vực dao gấp bỏ túi, WE Knife và Reate Knives (vốn từng sản xuất sản phẩm cho các thương hiệu khác), đã xây dựng tên tuổi bằng những thiết kế riêng có chất lượng và độ hoàn thiện ngang bằng, thậm chí vượt trội so với một số sản phẩm đắt tiền của Mỹ và châu Âu.
Nếu là trước đây, những người đam mê thường dễ dàng bỏ qua sản phẩm Trung Quốc vì định kiến về linh kiện giá rẻ và chất lượng kiểm soát kém, thì giờ đây, nhiều thương hiệu đã trở thành chủ đề được giới chơi chuyên nghiệp quan tâm và đánh giá nghiêm túc.
Người tiêu dùng trẻ thay đổi cách nhìn về hàng Trung Quốc
Theo Glyn Atwal (phó giáo sư tại Trường Kinh doanh Burgundy ở Dijon, Pháp), người tiêu dùng trẻ tại Mỹ và châu Âu ngày càng ít trung thành với các thương hiệu phương Tây so với những thế hệ trước. Và một phần nguyên nhân đến từ thực tế nhiều sản phẩm của các thương hiệu Mỹ và châu Âu vốn đã được sản xuất tại nước ngoài.
Trong khi đó, các thương hiệu Trung Quốc có lợi thế nhờ khả năng nhanh chóng nắm bắt xu hướng mới và đáp ứng tốt hơn nhu cầu về sự phù hợp văn hóa của thế hệ Z. Sản phẩm Trung Quốc vì thế không còn chỉ gắn với hình ảnh giá rẻ, dễ sử dụng, mà ngày càng được nhìn nhận là đại diện cho sức hút đổi mới và công nghệ.
Dù vậy, để chinh phục những khách hàng quốc tế khó tính nhất, các doanh nghiệp Trung Quốc vẫn phải liên tục cải thiện sản phẩm và khẳng định năng lực cạnh tranh. Và Viltrox, thương hiệu thuộc Shenzhen Jueying Technology, là một ví dụ. Thay vì chỉ tập trung phát triển sản phẩm theo định hướng riêng, hãng thường xuyên theo dõi các cuộc thảo luận về thiết bị máy ảnh trên mạng xã hội, chủ động hỏi ý kiến nhiếp ảnh gia về những tính năng họ mong muốn nhưng chưa được các đối thủ lớn đáp ứng. Từ đó, doanh nghiệp tìm ra những khoảng trống trên thị trường để phát triển sản phẩm mới.
Theo Frank Fang – giám đốc tiếp thị của Viltrox tại Mỹ cho biết, người tiêu dùng có thể hài lòng với một sản phẩm hiện có nhưng vẫn mong muốn thiết bị nhỏ gọn hơn, giá thấp hơn hoặc phù hợp hơn với cách sử dụng thực tế. Đây chính là những nhu cầu mà doanh nghiệp có thể khai thác để tạo lợi thế cạnh tranh. Bên cạnh đó, Viltrox cũng gửi các mẫu ống kính sắp ra mắt tới giới phê bình và những người có ảnh hưởng, tạo điều kiện để sản phẩm được trải nghiệm, đánh giá và lan truyền trên mạng xã hội.
Chris Lee – một người từng thử nghiệm sản phẩm của hãng cho biết, ông từng chỉ trích mẫu ống kính Viltrox đầu tiên vào năm 2019 vì thiết kế cồng kềnh và trọng lượng nặng. Tuy nhiên, điều khiến ông ấn tượng là tốc độ phản hồi của doanh nghiệp trước ý kiến khách hàng. Có trường hợp, chỉ khoảng 2 tuần sau khi ông nêu một vấn đề trên kênh của hãng, Viltrox đã phát hành bản cập nhật phần mềm để khắc phục.
Khi chất lượng sản phẩm dần được cải thiện, Viltrox tiếp tục tìm kiếm những phân khúc mà các thương hiệu lớn chưa đáp ứng tốt, chẳng hạn ống kính nhẹ hơn, lấy nét nhanh hơn hoặc có tiêu cự còn thiếu trên thị trường. Đây cũng là hướng đi đáng chú ý trong ngành thiết bị máy ảnh, bởi người mua thường sử dụng ống kính trong nhiều năm, thậm chí hàng chục năm, ngay cả khi họ thường xuyên nâng cấp thân máy ảnh.
Giày chạy bộ Trung Quốc tìm đường vào thị trường Mỹ
Dù đã tạo được dấu ấn ở một số lĩnh vực, các thương hiệu Trung Quốc vẫn chưa thể đạt vị thế tương đương những đối thủ phương Tây trên mọi thị trường. Giày chạy bộ chính là một ví dụ, khi các doanh nghiệp nước này đang tìm cách mở rộng sự hiện diện và chinh phục người tiêu dùng Mỹ.
Sau đại dịch Covid-19, nhu cầu giày dép và quần áo chạy bộ tại Mỹ tăng mạnh khi hàng triệu người tham gia bộ môn này. Xu hướng tương tự cũng diễn ra ở Trung Quốc, tạo điều kiện cho các thương hiệu nội địa như Li-Ning và Anta phát triển nhiều mẫu giày được người tiêu dùng ưa chuộng.
Tận dụng đà tăng trưởng đó, Anta đã khai trương cửa hàng bán lẻ tại Beverly Hills vào tháng 2, trong khi Li-Ning gây chú ý vào tháng 6 khi ký hợp đồng quảng cáo dài hạn với ngôi sao bóng rổ NBA Stephen Curry, một phần trong chiến lược mở rộng tại thị trường Mỹ.
Để tiếp cận khách hàng, hai hãng cũng tích cực đưa sản phẩm đến với những người có ảnh hưởng trong cộng đồng chạy bộ. Một số mẫu giày Trung Quốc được đánh giá có thiết kế tinh tế, sử dụng lớp đệm mút đàn hồi và khả năng phản hồi tốt, đủ sức cạnh tranh với sản phẩm của Adidas, Asics và Nike, trong khi có giá bán thấp hơn. Việc phân phối sản phẩm trên Amazon cũng giúp người tiêu dùng Mỹ dễ dàng tiếp cận các thương hiệu này, thay vì phải đặt hàng qua những trang thương mại điện tử tại Trung Quốc.
Theo Matt Klein – nhà vật lý trị liệu tại Newberg, bang Oregon, đồng thời cũng là người sáng lập trang web đánh giá và kênh YouTube Doctors of Running, cho rằng giày chạy bộ Trung Quốc có giá thấp hơn đáng kể nhưng chất lượng không hề kém cạnh, thậm chí một số mẫu còn vượt trội so với sản phẩm Mỹ.
Với kinh nghiệm điều trị các chấn thương liên quan đến chạy bộ, Klein đánh giá cao cách một số nhà sản xuất Trung Quốc chú trọng đến cơ sinh học và những chi tiết ảnh hưởng trực tiếp đến trải nghiệm vận động.
Ông cho rằng, các doanh nghiệp quy mô nhỏ cũng sẵn sàng thử nghiệm những thiết kế mà các tập đoàn lớn như Nike có thể vẫn còn dè dặt. Khả năng thử nghiệm nhanh, kết hợp với việc tiếp thu phản hồi thực tế từ người sử dụng, giúp những hãng này liên tục phát triển sản phẩm mới và cải thiện thiết kế.
Thương hiệu nhỏ gây chú ý mà không cần ngân sách tiếp thị lớn
Một ví dụ đáng chú ý là Dynafish Xiaonian – mẫu giày tập luyện của một thương hiệu Trung Quốc còn ít tên tuổi, bất ngờ trở thành tâm điểm chú ý trong cộng đồng chạy bộ trực tuyến vào mùa xuân năm nay. Với mức giá khoảng 130 USD, sản phẩm gây ấn tượng nhờ trọng lượng nhẹ, khả năng vận hành nhanh và lớp đế giữa bằng xốp có độ bền cao, vốn thường xuất hiện ở những mẫu giày đắt tiền hơn.
Tuy nhiên, Dynafish không có chi nhánh tại Mỹ, website ban đầu cũng ít được biết đến và công ty không đầu tư ngân sách cho tiếp thị. Sức hút của sản phẩm chủ yếu lan tỏa từ Reddit, nơi diễn đàn r/runningshoegeeks xuất hiện nhiều bài đánh giá của những người mua giày qua các trang thương mại điện tử Trung Quốc. Tiếp đó, hàng loạt video nhận xét sản phẩm trên YouTube tiếp tục thu hút sự chú ý, kéo theo những cuộc thảo luận về cách đặt mua đôi giày này.
Theo Chen Zhu – đồng sáng lập Dynafish có trụ sở tại Thiên Tân cho biết, sự quan tâm dành cho sản phẩm vượt ngoài dự đoán của công ty. Ông cùng một cộng sự, đều có niềm đam mê với chạy bộ, thành lập doanh nghiệp cách đây hơn một năm rưỡi. Khi đó, công ty chỉ có 15 nhân viên và không dành ngân sách cho hoạt động tiếp thị. Phần lớn nguồn vốn được tập trung vào phát triển sản phẩm, trong khi Zhu trực tiếp theo dõi phản hồi của cộng đồng chạy bộ để tiếp tục cải tiến giày.
Bên cạnh đó, Mike Ko (một nhà đánh giá giày chạy bộ nổi tiếng tại Chicago, hoạt động trên YouTube với tên Kofuzi) cho rằng, thành công của một sản phẩm mà không cần đến bộ máy tiếp thị quy mô lớn là điều đặc biệt thú vị. Dù đã dành thiện cảm cho một số mẫu giày Trung Quốc, ông vẫn chưa đánh giá Dynafish do lo ngại người xem sẽ gặp khó khăn khi tìm mua sản phẩm. Theo Ko cho biết, nhiều công ty khởi nghiệp từng đề nghị ông đánh giá giày, nhưng ông thường muốn chờ xem doanh nghiệp có thể duy trì hoạt động trong vài năm hay không.
Trước nhu cầu gia tăng, Dynafish đang đẩy nhanh việc mở rộng nguồn cung cho thị trường Mỹ, nâng cấp website và cửa hàng trực tuyến, đồng thời tăng sản lượng. Trong năm đầu tiên, công ty bán được khoảng 200.000 đôi giày, trong đó 70% tiêu thụ tại Trung Quốc. Zhu dự báo doanh số năm tới sẽ đạt 800.000 đôi, với tỷ trọng phân bổ đồng đều giữa thị trường trong nước và quốc tế.
Để giúp sản phẩm dễ tiếp cận hơn với khách hàng nước ngoài, hãng cũng đổi tên mẫu Xiaonian thành Dyna Super tại Mỹ. Simon Tse – nhà phân phối của công ty tại Bắc Mỹ, cho biết quyết định này xuất phát từ việc nhiều người nói tiếng Anh gặp khó khăn khi phát âm tên sản phẩm. Theo ông, Dynafish vẫn giữ nguyên bản chất và nguồn gốc Trung Quốc của đôi giày, nhưng điều chỉnh các yếu tố về hình ảnh và ngôn ngữ để thương hiệu dễ thích nghi hơn với thị trường phương Tây.
Từ Viltrox, Li-Ning, Anta đến Dynafish, những thương hiệu Trung Quốc đang từng bước tìm cách thay đổi cách người tiêu dùng nhìn nhận hàng hóa có xuất xứ từ nước này. Thay vì chỉ cạnh tranh bằng giá thấp, các doanh nghiệp tập trung nâng cao chất lượng, lắng nghe phản hồi của khách hàng và tạo ra những sản phẩm có đặc điểm riêng. Khi ngày càng được giới tiêu dùng sành sỏi công nhận, nhãn “sản xuất tại Trung Quốc” có cơ hội vượt khỏi hình ảnh gắn liền với giá rẻ, trở thành một phần sức hấp dẫn của sản phẩm về công nghệ, thiết kế và giá trị sử dụng.
