Chợ giá – Kể từ tháng 10, người dân tại Nhật Bản sẽ phải điều chỉnh lại thói quen chi tiêu hàng ngày khi hàng loạt thay đổi lớn đồng loạt có hiệu lực. Từ việc tăng giá thực phẩm, đồ uống, bảo hiểm ô tô, đến việc cập nhật mức lương tối thiểu và quy định lao động mới – tất cả đang định hình lại bức tranh chi tiêu và thu nhập của hàng triệu hộ gia đình trên khắp Nhật Bản.
Tăng giá đồng loạt từ đồ uống, thực phẩm đến bảo hiểm
Theo thống kê từ Teikoku Databank Ltd. cho biết, trong tháng 10 sẽ có hơn 3.000 mặt hàng thực phẩm tăng giá, đánh dấu đợt tăng giá mạnh nhất kể từ tháng 4 năm nay. Các sản phẩm thiết yếu như đậu nành lên men “Okame Natto”, cơm nấu sẵn “Sato no Gohan”, và loạt đồ uống phổ biến như “Mitsuya Cider”, “Coca-Cola” (500ml) đều ghi nhận mức giá mới trên 200 yên (khoảng 1,35 USD) khi mua tại các máy bán hàng tự động.
Không chỉ thực phẩm, mà ngành bảo hiểm cũng chứng kiến đợt điều chỉnh lớn. Công ty bảo hiểm hàng đầu Nhật Bản – Tokio Marine & Nichido Fire, công bố sẽ tăng phí bảo hiểm ô tô trung bình 8,5%, do chi phí sửa chữa và bồi thường thiệt hại sau thiên tai tăng cao. Các hãng khác như Sompo Japan Insurance, Mitsui Sumitomo Insurance và Aioi Nissay Dowa cũng sẽ tăng mức phí bảo hiểm từ 6% – 7,5% vào đầu năm 2026.
Người cao tuổi gánh nặng chi phí y tế tăng cao
Một trong những thay đổi gây nhiều tranh cãi chính là việc kết thúc biện pháp hỗ trợ chi phí y tế cho người cao tuổi. Cụ thể, người từ 75 tuổi trở lên, sống một mình và có thu nhập hàng năm từ 2 triệu yên trở lên (khoảng 13.500 USD), hoặc hộ có hai người trở lên với thu nhập từ 3,2 triệu yên (21.600 USD) đều sẽ phải chi trả 20% chi phí khám chữa bệnh ngoại trú, thay vì mức 10% như trước kia.
Chính phủ Nhật Bản từng giới hạn mức chi trả hàng tháng chỉ 3.000 yên (khoảng 20,28 USD) để giảm gánh nặng cho nhóm đối tượng này, nhưng chính sách hỗ trợ đó đã chính thức hết hiệu lực từ tháng 10.
Lương tối thiểu tăng mạnh trên toàn quốc
Trong bối cảnh chi phí sinh hoạt ngày càng leo thang, Chính phủ Nhật Bản đã công bố tăng mức lương tối thiểu tại tất cả 47 tỉnh thành. Trung bình toàn quốc, mức lương sẽ tăng thêm 66 yên, lên 1.121 yên/giờ (khoảng 7,58 USD). Đây là lần đầu tiên mà toàn bộ các địa phương đều có mức lương tối thiểu vượt ngưỡng 1.000 yên/giờ.
Tokyo tiếp tục giữ vị trí dẫn đầu cả nước Nhật Bản với mức lương tối thiểu cao nhất, đạt 1.226 yên/giờ (tương đương 8,29 USD). Trong khi đó, các tỉnh như Kochi, Miyazaki và Okinawa ghi nhận mức lương thấp nhất, chỉ ở mức 1.023 yên/giờ (6,92 USD).
Theo kế hoạch áp dụng mức lương tối thiểu mới, thì tỉnh Tochigi sẽ là địa phương triển khai sớm nhất từ ngày 1/10, trong khi tỉnh Akita sẽ áp dụng muộn nhất, vào ngày 31/3/2026.
Động thái này được xem là một phần trong chiến lược dài hạn của Thủ tướng – Fumio Kishida nhằm cải thiện mức sống và thu nhập thực tế cho người lao động giữa bối cảnh lạm phát kéo dài.
Thay đổi trong môi trường làm việc
Từ tháng 10, các doanh nghiệp tại Nhật Bản bắt buộc triển khai chính sách làm việc linh hoạt cho những nhân viên có con nhỏ từ 3 tuổi trở lên. Điều này bao gồm quyền làm việc từ xa, rút ngắn thời gian làm việc, hoặc điều chỉnh giờ giấc để thuận tiện cho việc chăm sóc con cái.
Ngoài ra, các công ty cũng cần trao đổi và xác nhận mong muốn của nhân viên về hình thức làm việc (giờ giấc, địa điểm…) trong giai đoạn họ hoặc vợ/chồng đang mang thai hoặc sau khi sinh.
Đây cũng được xem là một phần trong nỗ lực của chính phủ nhằm nâng cao tỷ lệ sinh và giữ chân lao động nữ, trong khi Nhật Bản đang phải đối mặt với già hóa dân số và tỷ lệ sinh thấp kỷ lục.
